Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin dışişleri bakanlarının 22 Şubat’taki toplantısında Rus muhalif Aleksey Navalnıy‘ın tutuklanması nedeniyle Rusya‘ya yönelik yeni yaptırım kararı çıkması bekleniyor.
Üst düzey AB yetkililerinin verdiği bilgiye göre, pazartesi günü yapılacak toplantıda Navalnıy nedeniyle uygulanması planlanan yaptırımlara ilişkin karar, AB’nin aralık ayında yürürlüğe koyduğu Küresel İnsan Hakları Yaptırım Rejimi çerçevesinde alınacak.
Varlıkların dondurulması ve seyahat yasağı içeren yaptırımların kimlere veya kaç kişiye uygulanacağı konusunda henüz bilgi bulunmuyor.
AB yönetimi, Rusya’nın “temel değerler ve AB’den uzaklaştığı” gerekçesiyle bu ülkeye karşılık verilmesi gerektiğini savunuyor. Bunun için yaptırımların yanı sıra ayrıca mart ayında yapılacak AB Liderler Zirvesi’ne işaret ediliyor.
Blinken AB bakanlarının toplantısına katılacak
AB Dışişleri Bakanları Toplantısı’nın önemli bir özelliği de ABD’nin yeni yönetimiyle AB arasındaki kapsamlı ilk üst düzey temasın yapılacak olması.
Bakanların toplantısına ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken video konferans yöntemiyle katılacak ve 2 saat boyunca görüşmeler yapılacak. Toplantıda 27 AB ülkesinin dışişleri bakanlarının tek tek söz alması ve kendi açılarından önemli konuları Blinken’ın dikkatine getirmesi planlanıyor.
Blinken ile Avrupalı bakanların ele alacağı konular arasında Rusya, Çin ve İran’ın başta gelmesi, İran nükleer anlaşmasının özellikle ele alınması bekleniyor.
ABD, İran’ın nükleer programı hakkında küresel güçlerle imzaladığı anlaşmadan Donald Trump’ın yönetime gelmesinden sonra 2018’de ayrılmıştı. Ancak Joe Biden’ın başkan olmasıyla ABD’nin anlaşmaya yeniden dönmesi için diplomatik çabalar yürütülüyor. Bu çabaları İran nükleer anlaşması olarak bilinen Ortak Kapsamlı Eylem Planı’nın (JCPOA) koordinatörü AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell yürütüyor.
Doğu Akdeniz gündemde yok
AB dışişleri bakanlarının son aylarda yaptığı toplantılarda sıkça gündeme gelen Doğu Akdeniz’deki durum ve Türkiye ile ilişkiler ise uzun zaman sonra ilk kez gündemde olmayacak.
Ancak bakanların Blinken ile yapılacak oturumda söz alarak kendi açılarından önemli gördükleri konuları aktarırken Yunanistan ve Kıbrıs Rum yönetiminin Doğu Akdeniz konusunu açması bekleniyor.
AB yetkilileri, Doğu Akdeniz’in gündemde olmamasını son dönemde Türkiye ile yürütülen “diplomatik çabaların işe yaramasına” bağlıyor. Diplomasiye alan açıldığını vurgulayan AB yetkilileri, bu tür çalışmaların devam edeceğini belirtiyor.
AB liderlerinin aralık ayındaki zirve toplantısında Doğu Akdeniz ve Türkiye konularını marttaki zirve toplantısına kadar izlenmesi kararı alınmış, diyaloğun önemine vurgu yapılmıştı.
Myanmar ve Venezuela’ya yaptırımlar
AB bakanlarının toplantısından Rusya’nın yanı sıra Myanmar ve Venezuela’ya da yaptırım kararı çıkacağı ifade ediliyor.
Myanmar, toplantı gündeminde ilk sırada bulunuyor. Bakanlar, Myanmar’daki askeri darbe sonrasında bazı askeri yetkilileri hakkında varlıkların dondurulması ve seyahat yasağı içeren yaptırım kararı alacak.
Venezuela’da aralık ayında yapılan meclis seçiminin sonuçlarını “adil ve özgür bir seçim olmadığı” gerekçesiyle tanımayan AB’nin seçim komisyonu görevlileri gibi çok sayıda kişiye yaptırım uygulaması planlanıyor.
AB’nin ayrıca Venezuela’daki insan hakları ihlalleri nedeniyle bazı yetkililer hakkında yaptırım kararı alacağı, yaptırım uygulanacak kişi sayısının toplamda 30’ün üzerinde olacağı ifade ediliyor.
Toplantının gündeminde ayrıca Hong Kong ve Belarus ile dışişleri bakanlarının ilk kez tartışacağı AB’nin dış politika ve güvenlik önceliklerini içeren “Stratejik Pusula” adlı belge de bulunuyor.
