TÜRKSAT 4A, 14 Şubat gecesi Dede Korkut’un bundan asırlar önce dünyanın merkezi olacağını söylediği Baykonur’dan fırlatılacak. TÜRKSAT 4A uydusunun Baykonur’dan uzaya gönderilecek olması bir tesadüf değil. İnsanoğlunun tarihindeki en büyük uzay çalışmalarını gerçekleştirdiği Kazakistan’ın Baykonur Uzay Üssü, uzaya dünyadaki en kolay çıkılacak yer. Uzayın kestirme yolu Baykonur’dan geçiyor.
TÜRKSAT 4A, bu gece Türkiye saati ile 23.09’da Kazakistan’daki Baykonur Uzay Üssü’nden fırlatılacak.
Roketin ateşlenme işlemi bilgisayarla yapılacak. Roket bin 100 yolcu uçağının itme gücüne eşit olacak. Roketin fırlatılmasından 9 dakika sonra tüketilen yakıt miktarı 680 tona ulaşacak. Fırlatmadan 5 dakika 47 saniye sonra uydu, fırlatıcı roketin kapsülünden çıkacak ve uzayla tanışacak. TÜRKSAT 4A’nın yolculuğu, Breeze-M olarak adlandırılan alt-kademe roketine bağlı şekilde yaklaşık 9 saat daha devam edecek. Uydu, daha sonra Breeze-M’den ayrılacak. Bu ayrılıştan sonra uydu, dünyanın etrafında dönmeye başlayacak. Uydunun tüm yolculuğu, fırlatılıştan itibaren 9 saat 13 dakikada tamamlanacak.
Test amaçlı olarak 9,5 gün sonra 50 derece doğu boylamına yerleşecek olan TÜRKSAT 4A’nın kontrolü, Türkiye, Afrika, Avustralya, Japonya, İtalya ve Kanada uydu istasyonlarından yapılacak.
Uydunun özellikleri
TÜRKSAT 4A’nın kapsama alanında, Türkiye’nin yanı sıra Avrupa, Orta Doğu, Asya ve Afrika yer alacak. Yaklaşık 5 ton ağırlığa ve 1750 MHz bant genişliğine sahip olan uydu, Türk ve Japon mühendisleri tarafından ortaklaşa üretildi.
TÜRKSAT 4A uydusunun yeni bir teknoloji olan ‘Ka Bant’ frekansı sayesinde Türk televizyon ve radyo kanallarının yayınları, Avrupa ve Asya’nın ardından Afrika’yı da kuşatacak.
Kazakistan’ın güney-batı bölgesinin Sırderya Nehri kıyısında 12 Ocak 1955’te kurulan Baykonur Uzay Üssü, soğuk savaş yıllarında Sovyet uzay araştırmalarının sembolü oldu. Bozkırda geniş bir alana yayılan Baykonur, ilk olarak 1950’lerde gizli Sovyet balistik füze programında kullanıldı. 1960’larla beraber Baykonur, Sovyetler’in ABD ile giriştiği uzay yolculukları savaşına ev sahipliği yaptı. 4 Ekim 1957’de ilk uzay aracı, 3 Kasım 1961’de Ay’a ilk köpek ve ilk Kazak astronotu Toktar Aubakirov, Baykonur Uay Üssü’nden fırlatıldı. Aynı zamanda bir çok ülkenin astronot ile ilk uzay turisti Dennis Tito da Baykonur’dan uzaya gönderildi.
DEDE KORKUT’UN ‘DÜNYANIN MERKEZİ’ DEDİĞİ YERDEN YOLA ÇIKIYOR
TÜRKSAT 4A, 14 Şubat gecesi Dede Korkut’un bundan asırlar önce dünyanın merkezi olacağını söylediği Baykonur’dan fırlatılacak. TÜRKSAT 4A uydusunun Baykonur’dan uzaya gönderilecek olması bir tesadüf değil. İnsanoğlunun tarihindeki en büyük uzay çalışmalarını gerçekleştirdiği Kazakistan’ın Baykonur Uzay Üssü, uzaya dünyadaki en kolay çıkılacak yer. Uzayın kestirme yolu Baykonur’dan geçiyor.
Soğuk Savaş döneminde Batılı ülke ajanlarının sızmak için büyük çaba sarf ettiği, dünyada aktif çalışan 15’ten fazla uzay üssünün en büyüğü Baykonur. Uzaya yolculuk tarihindeki astronotların tamamına yakını Baykonur’dan uzaya gönderildi.
Dünyanın uzaya açılan kapısı
Kazakistan’ın Baykonur kasabasının 320 km kadar güneydoğusunda, Seyhun (Sırderya) nehrinin kıvrımındaki bozkırda 2 Haziran 1955’te hizmete giren üssün genişliği kuzeyden güneye 80, doğudan batıya 130 kilometre. Askerlerin çalıştırıldığı üs iki buçuk yılda tamamlanmıştı. Baykonur şehri (o zamanki adı ile Leninsk) üste çalışanların ve ailelerinin kalmaları için kurulmuştu.
Tüm Sovyet insanlı uzay araçları, ay ve gezegen sondaları bu üsten fırlatıldı. Uzay çalışmaları tarihinin birçok önemli uçuşu Baykonur Uzay Üssü’nden yapıldı. İlk insan yapımı uydu Sputnik 1’in fırlatılması (4 Ekim 1957), ilk insanlı yörünge uçuşunu gerçekleştiren Yuri Gagarin’in aracı Vostok 3KA-2 ya da bilinen adıyla Vostok 1’in fırlatılması (12 Nisan 1961), uzaya çıkan ilk kadın Valentina Tereşkova’yı taşıyan uzay aracının fırlatılması (1963) işte bu üsten gerçekleştirildi. Dünyanın nefesini tutarak izlediği uzay yarışı Baykonur’dan yönetildi.
Üs bu güne kadar; 1200’den fazla taşıyıcı roket, 1300’den fazla uzay aracı ve 100’den fazla kıtalararası balistik füzenin uzaya gönderilmesiyle ünlü.
6 bin 717 kilometrekare araziye yerleşen uzay üssünde; 52 roket fırlatma tesisi, 34 teknik kompleks, yüksek sınıfta 2 hava alanı, 5 iniş alanı, meteor ve iyonosfer merkezleri, 3 uzay gemisi için yakıt doldurma istasyonu, 5 adet kontrol kulesi, 9 adet kontrol merkezi ve bin 500 kilometre uzunlukta bir füze deneme alanı.
Uzaya Kur’an-I Kerim götürdü
Bundan asırlar önce Dede Korkut, Baykonur bölgesinin dünyanın merkezi olacağını söylemişti. Gerçekten de tarih O’nu haklı çıkardı. Türk dünyasının ilk astronotu Kazak asıllı Toktar Aubakirov oldu.
Kazakistan, Aubakirov’un ardından uzaya ikinci Kazak astronotu Talğat Musabayev’i gönderdi. Musabayev, Kazakistan’ın bağımsızlığını kazanmasından sonra uzaya gönderilen ilk astronot. Musabayev uçuş mühendisi olarak ilk uçuşunu, Soyuz TM19 uzay aracı 01 Temmuz 1994’te yaptı. Bu uçuşunda uzayda 125 gün 22 saat 53 dakika kaldı. Komutan olarak 29 Ocak 1998’de gerçekleştirdiği ikinci uçuşunda 208 gün 12 saat uzayda kaldı. 28 Nisan 2001’de yaptığı yolculuğu ise 7 gün 22 saat sürdü. Musabayev ilk uçuşunu Mir Uzay İstasyonu’na, sonrakini ise inşaatı devam eden ve 14 ülkenin ortak olduğu Uluslar arası Uzay İstasyonu’na yaptı. Musabayev üçüncü yolculuğunda dünyanın ilk uzay turisti Amerikalı milyarder Dennis Tito’yu uzaya götüren Soyuz TM32 uzay aracının da komutanı idi. Uzaya ilk turistik seferinin kaptanı unvanı da Musabayev’a ait.
Kazakistan Cumhuriyeti’nin kahramanı T. Musabayev, uzaya ilk gidişinde yanında Kur’an-ı Kerim’i de götürmüş, dönüşünde Kazakistan Cumhurbaşkanı N. Nazarbayev’e hediye etmişti. Bu Kur’an-ı Kerim bugün Cumhurbaşkanlığı Müze’sinde bulunuyor.
Bilimsel çalışmalarda ve bunun sürekliliğini sağlamak maksadıyla uzay programlarında bulunan Kazak astronotları Kazakistan açısından önemli gelişmelere imza attı. Musabayev’in 1998 yılındaki uzay yolculuğunda Kazakistan’ın yer altı su kaynakları, tarım potansiyeli, kar kalınlığı ve bunun meydana getirdiği nem oranının incelenmesi, maden kaynaklarının gözlemlenip dökümünün alınması, dünya çevresindeki hava katmanlarının incelenmesi ve jeofizik sismik hareketlerin resimlerinin çekilmesi çalışmalarını yürüttü. Şimdiki çalışmaları tıp araştırmaları alanı ile ilgili. Musabayev Kazak milletinin onurunu yükseltmek için uzaydan canlı yayında Abay Kunanbayev’in şarkılarını söylerdi.
