Yüksek Seçim Kurulu (YSK), seçim takviminin başladığı 1 Ocak 2014’ten bugüne kadar, seçim döneminde uyulması gereken yayın ilkelerinin ihlal edildiği gerekçesiyle, 17 televizyon kanalı hakkında 33 müeyyide kararı verdi.
YSK, kamuoyu araştırmalarının sonuçlarını açıklarken, araştırmanın künye bilgilerine yer vermeyen kanallar hakkında 20 müeyyide kararı aldı.
YSK’nın 605 numaralı kararında belirtilen, 298 Sayılı Kanun’un 55/B üçüncü fıkrasına göre, kamuoyu araştırmaları ve anketlerin yayınlanması sırasında, araştırmanın hangi kuruluş tarafından yapıldığının, denek sayısının, araştırmanın kim tarafından finanse edildiğinin açıklanması zorunluluğu bulunuyor. Seçim dönemi boyunca söz konusu kanun hükmünü ihlal eden televizyon kanallarının tümüne YSK tarafından müeyyideler uygulandı.
RTÜK “esneklik” istedi
Kamuoyu araştırmalarının hangi kuruluş tarafından yapıldığına, denek sayısına, kim tarafından finanse edildiğine ilişkin künye bilgilerini yayınlamayan kanallara cezalar verilmesi üzerine Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), YSK’ya başvuruda bulunarak esneklik talep etti.
Üst Kurulun başvurusunda, araştırmaların künye bilgilerinin açıklanmasının uzun ve zaman alıcı olmasının programın yayın akışı ve izlenme durumunu da etkilediği, bu nedenle künye bilgilerine, araştırmaların kamuoyuna ilk açıklanması esnasında yer verilmesinin yeterli olduğu belirtilerek, YSK’nın bu konuya ilişkin 605 sayılı kararının yeniden değerlendirilmesi talep edildi.
Üst Kurulun başvurusunu değerlendiren YSK ise, kamuoyu araştırmalarının açıklanmasında künye bilgilerine yer verilmesine ilişkin eski kararında ısrar etti ve RTÜK’ün esneklik talebini reddetti.
YSK, kamuoyu araştırmalarının künye bilgilerini açıklamadıkları gerekçesiyle, Beyaz TV, Kanal 5, Haber Türk, Kanal D, A Haber, NTV, NTV Avrupa, TGRT Haber, Ülke TV, Cem TV, Flash TV ve EM TV hakkında toplam 20 müeyyide kararı verdi.
YSK kararlarına itiraz edilemiyor
Yayınlarda siyasi partiler arasında fırsat eşitliğinin sağlanmadığı gerekçesiyle Cem TV, Beyaz TV, Kanal 24, Halk TV ve Samanyolu Haber hakkında toplam 6 müeyyide kararı verilirken, tarafsızlık ve gerçeklik ilkesinin ihlal edilmesi sebebiyle Beyaz TV, Halk TV ve Bugün TV hakkında 4, siyasi reklam yayın ilkelerinin ihlali nedeniyle Pamukkale TV hakkında 1 müeyyide kararı verildi.
YSK müeyyideleri uyarı ve program durdurma cezalarından oluşuyor. YSK’nın seçim döneminin başında ilan ettiği yayın esaslarını bir kez ihlal eden kanallara uyarı cezası verilirken, birden fazla ihlal eden kanallara ise program durdurma cezası verildi. Bu kapsamda Beyaz TV’ye 14, Kanal 5’e 6, Cem TV’ye 7, Kanal D, Haber Türk, Samanyolu TV, Halk TV ve Bugün TV’ye ise birer kez program durdurma cezası verildi.
6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un, 30. Maddesi’ne göre, seçim dönemlerinde yapılan yayınlara ilişkin usul ve esaslar YSK tarafından düzenleniyor.
RTÜK, seçim dönemlerindeki yayınları YSK’nın kararları doğrultusunda izleyip değerlendiriyor ve ülke çapında yayın yapan kuruluşlarla ilgili raporları, karar için YSK’ya gönderiyor.
Bu raporlar YSK tarafından ayrıca değerlendiriliyor, yayın ihlali görülmesi halinde YSK ilgili yayın kuruluşlarına müeyyide uygulanmasına karar veriyor. RTÜK kararlarından farklı olarak YSK kararlarına itiraz edilemiyor.
