ÇANAKKALE
Başbakan Yardımcısı Veysi Kaynak, Çanakkale’nin Ayvacık ilçesinde art arda meydana gelen depremlerden en fazla etkilenen Yukarıköy’de Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) Mobil Koordinasyon Merkezi’nde yetkililerden bilgi aldı.
“Konteyner kentleri kurmaya başladık”
Kaynak, depremin olduğu gün Türkiye Afet Acil Durum Kriz Planı çerçevesinde Çanakkale Valisi başkanlığında oluşturulan kriz merkezinin hemen çalışmalarına başladığını dile getirdi.
Ankara’dan AFAD Başkanı’nın, daire başkanı ve ekipler ile buraya geldiğini vurgulayarak, “O günden beri çok yoğun ve hızlı bir çalışma yapılıyor. Kızılay teşkilatı geldi. AFAD ve Kızılay, önce çadırlar kurdu ancak hava şartlarının olağanüstü kötü olmasından dolayı belki bu da Türkiye’de bir ilk, depremin hemen akabinde daha konforlu yaşama imkanı veren konteyner kentleri kurmaya başladık.” ifadelerini kullandı.
“Yığma taş binalar ve içinde bağlayıcı bir unsur yok”
Yukarıköy’ün yanı sıra civardaki diğer köylerde de inceleme yaptıklarını hatırlatan Kaynak, şunları kaydetti:
“Ağır hasar gören 4 cami var, ahırlar var ve 501 adet ağır hasar gören konut var. Az hasar görenler de var. Çalışmalar, cumartesi günü tamamlanacaktır. Tabii burada çok koordineli bir çalışma yapıldı. Bir yandan elektrik, enerji altyapı ihtiyaçları, bir yandan çadır ardından konteyner, bir yandan da Kızlayın mobil mutfağı burada hizmet veriyor. Bugün de İstanbul Büyükşehir Belediyesinin yeni mutfak tırı şu anda Ayvacık’a ulaşmak üzeredir. O da Tuzla civarına konuşlandırılacak ve insanlarımızın gıda ihtiyaçlarını karşılayacak. Bizim sevindiğimiz nokta şudur, insanlarımız da onu söylüyor, ‘Allah devletimize zeval vermesin.’ diyor. Bir can kaybı ve önemli yaralanma yok. Zarar gören evler, buranın doğal, kendi geleneksel mimarisinden, yapı tarzından kaynaklanan sebepler ile. Yığma taş binalar ve içinde bağlayıcı bir unsur yok. Bugün bizimle beraber heyetimizde Çanakkale 18 Mart Üniversitesi Rektör Yardımcısı Jeoloji Mühendisi arkadaşımız da burada, onunla da görüştük. Havaların düzelmesinden itibaren biz, çok kısa bir sürede kendi doğal mimarisine uygun, doğal materyallerle burada, bu evlerin tamamını yeniden inşa edeceğiz.”
“Artçı sarsıntıların devamından herkes endişeli”
Artçı sarsıntıların devam etmesinden herkesin endişe duyduğuna da değinen Kaynak, şunları dile getirdi:
“Artçı sarsıntıların ne zaman biteceğini kimsenin ön görmesi mümkün değil. Halkımız da haklı olarak endişe taşıyor ve evleri az hasarlı da olsa belki hiç hasarlı olmasa da evlerine girmiyor. Bunun için de insanlarımız emin oluncaya kadar, kendilerini rahat ve psikolojik olarak hazır hissedinceye kadar biz bütün köylerde konteynerlerde onları misafir edeceğiz. Konteynerler, küçük bir mekan olmasına rağmen ıslak hacimleri, tuvalet, banyo ve ısıtıcıları var. Kızılay, 200 mutfak seti getirmiş. Onları tamamlayacağız ve bütün ailelere bu mutfak setlerini vereceğiz. Vatandaşların hem sağlık, hem barınma ihtiyaçlarını, hem de gıda ihtiyaçları gidermiş olacağız.”
“İnsanlarımızın konutlarını yapacağız”
Kaynak, Çanakkale Valiliğinin hasar tespit çalışmalarını cuma gününe kadar bitirerek kendilerine ulaştıracağını aktararak, “Nisan ayı gibi zannediyorum belki hava şartları uygun olursa ondan önce yeniden insanlarımızın konutlarını yapacağız. Camilerini yapacağız, hasar gören ahırlarını yapacağız. Varsa okullarını başlıca diğer ihtiyaçlarını gidereceğiz.” dedi.
“Okul konusunda çocuklarımızı eğitim hayatından geri bırakmayalım”
Bir gazetecinin “Çocuklar artçı sarsıntılar olduğu için okula gidemiyor. Civar okullara servislerle taşınması mümkün mü?” sorusuna Kaynak, “Çocukların civar okullara gitmesi, öğretmenlerin de gitmesini gerektirir. O zaman başka problemler çıkabilir. Benim kanaatim öyle yapmak yerine buraya sahra okulları kurarız. Daha rahat bir şekilde eğitim ihtiyaçlarını başlatırız. Okul konusunda çocuklarımızı eğitim hayatından geri bırakmayalım.” yanıtını verdi.
“Nisan ayı en geç tarihtir”
Kaynak, depremden zarar gören bölgedeki yeni yapıların inşasına en geç nisan ayında başlanacağını, bunun hava şartlarına bağlı olduğunu bildirdi.
“Yöre mimarisine uygun, yörenin malzemesiyle yeni bir şeye başlayalım istiyoruz.” diyen Kaynak, “Nisan ayı en geç tarihtir. Hava şartları düzelir düzelmez, bunun bir prosedürü var, hasar tespiti tamamlanacak, daha sonra biz gereken kararları alacağız, gereken ödenekleri tahsis edeceğiz. Burada valiliğimiz ve kaymakamlığımız öncülüğünde bu çalışmalar hızlıca başlayacaktır.” ifadelerini kullandı.
“Bölge halkı hayvancılıkla geçiniyor”
Vatandaşların kendi evleri tamamlanıncaya kadar isterlerse konteynerlerde kalabileceklerini anlatan Kaynak, konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Kimseye zoraki ‘Gidin, evinizde oturun bir şey olmaz.’ deme şansımız yok çünkü bu fay hattı uzunca süredir varlığı bilinen ve uzunca bir süre çeşitli hareketleri olan bir fay hattı. Deprem, kıyıdan bir iki kilometre mesafede oluşmuş. Yaklaşık 7-8 bin metre derinlikte olduğu anlaşılıyor. Kıyıya çok yakın mesafe ve kıyıdan itibaren de yaklaşık 15 kilometre derinlikte alanı etkilemiş vaziyette. İnsanımız ne zaman kendisini rahat hissederse, biz evlerinin hasarlarını hiç beklemeden gidereceğiz. Bu bölge hayvancılıkla geçinen bir bölge, 18 küçükbaş hayvan bir büyükbaş hayvan zayi olmuş. Onları hemen alıp, teslim edeceğiz. Ahırların onarımlarını da bir an önce yapacağız.”
“İstanbul depremine hazırlıklıyız”
“Bölgedeki evlerin tek katlı olması binalardan çok hızlı çıkmalarını sağladı. Olası İstanbul depremi açısından bir örnek oluşturuyor. Bu konuda ne söyleyeceksiniz?” sorusuna da Kaynak, şu yanıtı verdi:
“Binaların tek katlı, çok katlı olması önemli değil. Binaların depreme dayanıklı ve tekniğe uygun yapılması gerekir. İstanbul’da 1999 depreminden bu yana haklı bir hassasiyet var. Kamu çok işler yaptı. Okulların, ana ulaşım akslarının, köprülerin, viyadüklerin hemen hemen tamamını depreme dayanıklı hale getirdi. Çeşitli kentsel dönüşüm projeleriyle yeni yeni yerleşim yerleri hayata geçti. AFAD, depremle ilgili bütün hazırlıklarını yaptı. İstanbul’da depremle ilgili hem kamunun duyarlılığının devam etmesi gerekir, hem de vatandaşımızın duyarlı olması gerekir. İstanbul’da çok önemli çalışmalar yapılıyor. AFAD olarak muhtemel bir İstanbul depremine hazırlıklıyız. İnşallah İstanbul’un bütün yapı stoğu da kısa sürede o hale gelir.”
Muhabir: Büşra Nur Özcan,Vedat Yücebaş, Deniz Açık
