KİGALİ – BAYRAM ALTUĞ
Ülkenin tam merkezinde dört tepe arasındaki vadi içinde inşa edilmiş Kigali‘de, 1,3 milyon kişi yaşıyor.
Yeşil bitki örtüsünün hakim olduğu başkentte, en yüksek tepe deniz seviyesinden bin 850 metre yükseklikteyken, vadilerde bu oran ortalama bin 300 metre. Ekvator çizgisinin hemen güneyinde yer alan şehir, yıl boyu ılıman bir iklime sahip. Bölgenin hava sıcaklığı sene boyunca en düşük 15 derece, en yüksek 28 derece hissediliyor.
Alman sömürge yönetimi döneminde Dr. Richard Kandt tarafından 1907’de kurulan şehir, Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra Belçika sömürgesi oldu. Ruanda‘nın 1962’de bağımsızlığa kavuşmasıyla Kigali de ülkenin başkenti ilan edildi.
Ruanda‘nın ekonomi, kültür ve ulaşım yönünden merkezi sayılan şehir, son yıllarda gözle görülür bir gelişme kaydetti.
Etnik ayrımcılıktan kaçılıyor
Uluslararası gözlemcilere göre Kigali, Afrika’nın en güvenli başkentleri arasında ilk sıralarda yer alıyor. Şehre ilk defa gelen bir turist bundan sadece 23 yıl önce tarihin en kanlı soykırımlarından birinin yaşandığına inanmakta güçlük çekiyor.
Afrika’nın birçok ülkesinde turistlere gece sokağa çıkılmaması tavsiye edilirken bu durum Kigali’de tam tersi. Yabancı turistler gece geç saatlerde sokaklarda yalnız yürüyüş yapabiliyor.
Şehirde her 100 metrede bir güvenlik noktası bulunuyor. Bu noktalarda görev yapan polis ve askerler ise güler yüzlü ve nazik davranışlarıyla vatandaşların rahat hissetmelerini sağlıyor.
Kigali‘de yaşayanların büyük bölümü soykırımda bir yakınını kaybettiğinden toplumsal hayatta insanlar “Hutu” ve “Tutsi” kelimesini özellikle kullanmamaya özen gösteriyor. Bunun yerine “Ruandalı” üst kimliği ön plana çıkarılıyor.
Ülkede halk anadil Kinyarwanda ile İngilizce ve Fransızca konuşuyor.
Afrika’nın en temiz başkenti
Kigali‘de ayrıca Afrika’daki diğer ülkelerdeki gibi sokaklara taşan mikrop ve hastalık taşıyan çöp yığınlarına rastlamak neredeyse imkansız.
Hükümetin aldığı kararla “Umuganda (Ortak çalışma)” adı verilen her ayın son cumartesi günü halk evinin önünden başlayarak sokakları temizliyor. Trafiğin durdurulduğu şehirde büyük bir temizlik seferberliği başlatılıyor.
THY haftanın 7 günü sefer düzenliyor
Türk Hava Yollarının (THY) Kigali Uluslararası Havaalanı’na haftanın 7 günü uçuşu bulunuyor.
Aynı zamanda şehirdeki Nyabugogo Otobüs Terminali’nden komşu ülkeler Uganda, Tanzanya, Kenya ve Burundi’nin başkentlerine ve önemli şehirlerine otobüs seferleri düzenleniyor.
Şehir içi trafiğinde ise motosikletler daha ucuz olmasından dolayı yaygın kullanılıyor. Motosiklet şoförlerinin kask takmaları ve arkasında numara bulunan tişört giymeleri zorunlu tutuluyor.
Toplu taşımada otobüs ve minibüslerin yanı sıra az da olsa taksiler kullanılıyor. Şehirde tren, metro ve hafif raylı sistem ise bulunmuyor.
Müslümanlarla Hristiyanlar iç içe
Müslümanlarla Hristiyanların iç içe huzur içinde yaşadığı Kigali‘de onlarca camide ve ibadetlerde herhangi bir kısıtlama bulunmuyor.
Ezan sesinin hoparlörlerden yankılandığı şehirde halk, yaklaşık 1 milyon kişinin hayatını kaybettiği soykırımda Müslümanların, katliamın karşısında “dimdik” durduklarını sürekli anlatıyor.
Şehirdeki üniversite ve kamu binalarında Müslüman kadınların başörtüsü kullanması serbest. Müslüman nüfus da her fırsatta Ruanda hükümetine bağlığını dile getiriyor.
Kigali’ye Türk damgası
Şehrin en dikkati çeken yapıları arasında Türk inşaat firması Summa Group tarafından yapılan Kigali Kongre Merkezi (Kigali Convention Centre) ile hemen yanı başındaki otel ve ticaret merkezi öne çıkıyor.
Geçen yıl 27. Afrika Birliği Zirvesi’ne ev sahipliği yapan Kigali Kongre Merkezi, 2 bin 500 kişilik kapasiteye sahip konferans salonu ve 292 odalı beş yıldızlı oteliyle Afrika’daki en önemli yapılardan biri.
Ev kiraları yüksek
Kigali‘de zenginler genelde yüksek bölgelerde fakirler ise vadilerde yaşıyor.
Yüksek tepelerde yeni inşa edilen sitelerdeki etrafı duvarlarla çevrili lüks villaların satış fiyatları 150-400 bin dolar arasında değişiyor.
Şehrin arka mahallelerinde yaşayanlar ise Afrika’nın diğer ülkelerinde görülen teneke evler yerine kerpiçten yapılmış küçük evlerde yaşamlarını devam ettiriyor. Genelde banyo ve tuvaletleri dışarıda olan evlerin aylık kiraları da 40 dolardan başlıyor. Merkezdeki bakımlı evlerin aylık kiraları ise 500 ila bin dolar.
Genelde tarımla uğraşan ama “Ne iş olsa yaparım” diyen şehrin arka mahallelerindeki insanlar da her şeye rağmen hayata güler yüzle bakmayı başarıyor.
