Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, Türk firmalarının Arnavutluk‘ta gerçekleştirmiş oldukları yatırımların piyasa değerinin 1 milyar dolara yaklaştığını belirterek, “Bu sayının daha da artması için önemli fırsatlar var. Sanayide, turizmde, tarımsal teknolojilerde ve altyapı yatırımlarında önemli iş imkanları olduğu açıktır.” dedi.
Bakan Pekcan, Türkiye-Arnavutluk Ticaret ve Sanayi Odası Forumu 1. Ekonomi Konferansı’ndaki konuşmasında Arnavutluk Başbakanı Edi Rama’nın Türkiye’ye 6-7 Ocak’ta gerçekleştirdiği resmi ziyaretten sonra iki ülke arasında İş ve Yatırım Forumunun düzenleniyor olmasını oldukça önemli gördüğünü ifade etti. Pekcan, iki ülke arasındaki ilişkilerin stratejik ortalık seviyesine çıkarılmasına yönelik bildirinin de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rama arasında imzalandığını hatırlattı.
Türkiye ve Arnavutluk arasındaki sağlam dostluğun köklü temelleri olduğunu dile getiren Pekcan, şunları kaydetti:
“Amacımız, ticarette ve yatırımlarda dostane ilişkilerimize yaraşır bir iş birliği seviyesini temin etmek ve pek çok ortak projeye birlikte imza atabilmektir. Her iki ülkenin de Avrupa Birliği (AB) adayı ülkeler olması gerçekleştireceğimiz teknik ve ekonomik iş birliklerine ayrı bir önem kazandırmaktadır. Gerek devletlerimiz, gerekse özel sektörlerimiz arasında yapılacak yeni çalışmalarla en iyi sonuçları almayı ümit ediyoruz.”
“Arnavutluk ile her türlü iş birliğine açığız”
Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının tüm dünyayı etkisi altına aldığı dönemde sergilenen dayanışma ve iş birliğinin daha da önemli hale geldiğine dikkati çeken Pekcan, “Her iki ülke için de turizm sektörünün önemli sektörler arasında yer aldığını biliyoruz ve maalesef turizm sektörü pandemiden en çok etkilenen sektörler arasında. Bu çerçevede, salgının ekonomik etkileriyle mücadele anlamında Arnavutluk ile her türlü iş birliğine açık olduğumuzun altını bir kez daha çizmek isterim.” diye konuştu.
Türkiye ekonomisinin 2020’nin ortalarından itibaren özellikle de son çeyrekte önemli normalleşme emareleri sergilediğine değinen Pekcan, 51,2 milyar dolarlık ihracatla son çeyrekte bugüne kadarki en yüksek çeyrek dönem ihracat rakamının elde edildiğini, 2021 Ocak ayı itibarıyla kapasite kullanım oranının da 75,6 seviyesine yükseldiğini söyledi.
Doğrudan yatırımlar açısından 2020’nin ocak-kasım döneminde salgına rağmen 6,1 milyar dolar giriş olmasının oldukça önemini vurgulayan Pekcan, İmalat Sektörü (PMI) Endeksi’nin, geçen ay yeniden yükselerek 50 seviyesinin üzerinde gerçekleştiğini belirtti.
Pekcan, “Bu tür ekonomik göstergeler bir taraftan gelecekten beklentilerimizi güçlendirirken, bir taraftan da Türkiye ekonomisinin ne kadar dinamik olduğunu, ne kadar sağlam temeller üzerinde gittiğini de en güzel biçimde ortaya koymaktadır.” dedi.
“Arnavutluk ile ikili ticari ve yatırım ilişkilerimizin derinleştirilmesini değerli görüyoruz”
Uluslararası Para Fonunun (IMF) 2020 yılına ilişkin son güncellemelerine göre dünya ekonomisinde ve en önemli ihracat pazarlarında küçülmelerin yaşandığı bir dönemde Türkiye’nin, “pozitif büyüme sağladığı öngörülen az sayıda ülke” arasında olduğunu dile getiren Pekcan, şöyle devam etti:
“Türkiye bu dinamizmini her zaman komşu ve çevre ülkelerle olan ticaret ve yatırım ilişkilerine yansıtma arzusundadır. Bu anlamda, yeni iş birliği adımlarına ve bölgesel ekonomik entegrasyonlara da açığız. Şüphesiz Arnavutluk da bölgemiz içerisinde hızlı gelişim perspektifi olan bu anlamda önemli bir performans sergileyen ticaret ve yatırımlar bağlamında büyük potansiyeller arz eden bir ülkedir. Bu çerçevede Türkiye olarak Arnavutluk ile ikili ticari ve yatırım ilişkilerimizin derinleştirilmesini oldukça değerli görüyoruz.”
Türkiye ile Arnavutluk arasında ticaret hacminin yıllar içerisinde giderek artarak “yarım milyar dolar” seviyesine geldiğini anlatan Pekcan, ticari ilişkilerin gelişimi bakımından 2008’den bu yana yürürlükte olan Serbest Ticaret Anlaşması’nın (STA) önemli olduğunu söyledi.
Pekcan, bu hafta içinde STA’nın menşe kurallarının revizyonuna uygun protokolün TBMM Dış İlişkiler Komisyonunda kabul edildiğini belirterek, kısa süre sonra onay sürecinin tamamlanacağını ve yürürlüğe gireceğini bildirdi.
Bunun ticari ilişkiler açısından yeni ve önemli bir gelişme olduğunu vurgulayan Pekcan, şunları kaydetti:
“Yenilenen Menşe Protokolü sayesinde firmalarımız Avrupa-Akdeniz ağında, girdi tedarik etme ve işleme bakımından yeni imkanlara kavuşmuş olacaktır. Gelecek dönemde STA’nın olumlu katkıları ile ticaretimizin dengeli, sürdürülebilir ve ortak fayda temelinde gelişmesini, bu çerçevede en kısa sürede 1 milyar dolarlık ticaret hedefini aşmasını ümit ediyoruz.”
Arnavutluk Gümrük İdaresinin modernizasyon çalışmalarına katkı
Pekcan, iki hükümet arasında başlatılan yeni bir teknik iş birliği alanına ilişkin, “Gümrük işlemlerinin etkin, hızlı ve verimli olması Arnavutluk ekonomisi ve dış ticaretinin gelişiminde kritik öneme sahiptir. Sayın Rama’nın son Ankara ziyareti esnasında, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın bizzat verdiği talimatlar doğrultusunda Arnavutluk Gümrük İdaresinin modernizasyonu çalışmalarına katkı yapmak üzere tüm imkanlarımızı seferber etmiş bulunmaktayız.” ifadesini kullandı.
Bu çerçevede Arnavutluk Gümrük İdaresinin talepleri doğrultusunda gerekli teknik iş birliğini temin etmek üzere Bakanlıktan bir heyetin şubat ayı içerisinde Arnavutluk’a gideceğini bildiren Pekcan, iş birliğinin iki ülke ortaklığı için hayırlara vesile olmasını diledi.
“Yapılacak yatırımların pek çok açıdan getirisi yüksek”
Bakan Pekcan, Kovid-19 salgını süreciyle uluslararası firmaların, üretimlerini uzak coğrafyalardan ziyade, kendilerine ve tüketiciye daha yakın coğrafyalarda yapma yönündeki ilgilerinin arttığını söyledi.
Bunun da Türkiye ve Arnavutluk gibi belli coğrafi avantajları olan ülkeler için yeni yatırım fırsatları oluşturabileceğine değinen Pekcan, “Umuyorum her iki ülke de bu fırsatları en iyi şekilde değerlendirebilecektir. Türkiye olarak firmalarımızın Arnavutluk’ta yapacağı yatırımların pek çok açıdan getirisi yüksek yatırımlar olabileceğini biliyoruz.” dedi.
Pekcan, halihazırda Türk firmalarının Arnavutluk’ta gerçekleştirmiş oldukları yatırımların piyasa değerinin 1 milyar dolara yaklaşmış durumda olduğunu belirterek, “Türk firmaları bugüne kadar Arnavutluk’ta telekomünikasyon, finans, enerji, madencilik ve tarımsal üretim gibi önemli sektörlerde yatırımlar yaptı. Farklı ölçeklerde 600’ün üstünde firmamızın Arnavutluk’ta faaliyet gösterdiğini biliyoruz. Bu sayının artması için önemli imkan ve fırsatlar bulunuyor.” ifadesini kullandı.
“Arnavutluk, turizm alanında iş ve yatırım fırsatları sunuyor”
Pekcan, altyapı yatırımları özelinde Türk müteahhitlik firmalarının bugüne kadar Arnavutluk’ta yaklaşık 1,8 milyar dolar değerinde 31 proje tamamladığını belirterek, şunları kaydetti:
“Arnavutluk’un gelişen ekonomi ve altyapı sürecine paralel olarak müteahhitlik projelerinin de artmasını arzu ediyoruz. Özellikle Arnavutluk’un öncelikli olarak gördüğü Divjaka Turizm Bölgesi’nin geliştirilmesi, Durres Limanı’nın yenilenmesi, Muria-Milot ve Milot-Fier otoyollarının inşası ve diğer kara yolu, sağlık hizmetleri ve toplu konut projelerini birlikte gerçekleştirmeye hazırız.”
Arnavutluk’un, turizm alanında iş ve yatırım fırsatları sunduğuna da dikkati çeken Pekcan, bu alanın pek çok farklı kolunda ortak girişim ve yatırımların söz konusu olabileceğini anlattı.
Pekcan, Trans Anatolia Projesi’nin Arnavutluk’u Şahdeniz sahalarından Balkan ülkelerine ve İtalya’ya bağlayan bir enerji koridoru haline getirdiğine işaret ederek, şu değerlendirmede bulundu:
“Gerek bu enerji hattı, gerekse enerjinin dağıtımı anlamında öngörülen her türlü alt ve üst yapı projelerinde de Türk müteahhitlerinin etkin katkı sunabileceğini değerlendiriyoruz. Hidroelektrik ve yenilenebilir enerji yatırımlarında birlikte çalışılması mümkündür. Tüm bu konuları birlikte ele aldığımızda sanayide, turizmde, tarımsal teknolojilerde ve altyapı yatırımlarında önemli iş imkanları olduğu açıktır.”
“İş insanları arasında gerçekleşecek her türlü girişimi destekleyeceğiz”
Söz konusu iş imkanlarının en iyi şekilde değerlendirilmesi için iş insanları arasında gerçekleşecek her türlü girişimi destekleyeceklerini anlatan Pekcan, “Ayrıca, iş insanlarımızın karşılaşabileceği herhangi bir sorunu hızla çözüme kavuşturma ticaret ve yatırımların önünü açmak için gerekli tüm katkıyı sağlama noktasında, iki ülke hükümetleri olarak güçlü bir iradeye sahip olduğumuzu da vurgulamak isterim.” dedi.
Pekcan, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ile muadili Arnavutluk Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği arasında geçen yıl kurulan forumun ilişkilere önemli bir ivme kazandıracağına inandığına değinerek, bu anlamda Türkiye-Arnavutluk İş Konseyi’ne önemli sorumluluk düştüğünü söyledi.
Devlet başkanlarının vizyonları ve destekleri sayesinde ikili ticari ve ekonomik ilişkilerin çok daha ileri seviyelere taşınacağına inandığını dile getiren Pekcan, forumun gerçekleşmesine katkı sunan Arnavutluk Maliye ve Ekonomi Bakanı Anila Denaj, Arnavutluk hükümeti, büyükelçiler, TOBB ve Arnavutluk Odalar Birliğine teşekkür etti.
