BURSA – Büşra Nur Özcan
Domates üretiminde önde gelen Türkiye’nin bu ürünün yaş sebze olarak ihracatı kadar, gıda sanayi imalatı olan salçası, suyu ve konservelerinin dış satımından da önemli döviz girdisi sağlanıyor. Geçen yıl domates ve ürünlerinin dış satımı, yaklaşık 432 milyon dolara ulaştı.
AA muhabirinin Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ve Uludağ İhracatçı Birlikleri’nden (UİB) aldığı bilgiye göre, Türkiye’nin 2016 yılı yaş meyve ve sebze dış satımı, 1 milyar 979 milyon dolar, meyve sebze mamulleri ihracatı ise 1 milyar 322 milyon seviyesinde gerçekleşti.
Geçen yılki yaş meyve sebze ihracatının 238 milyon 316 bin dolarlık kısmını, 480 bin tonluk domates dış satımı oluşturdu.
Geçen yıl bu ürünün dış satımında ilk sırayı, yaklaşık 87,5 bin ton ve 42,5 milyon dolarla Beyaz Rusya (Belarus) ilk sırada yer aldı. Bu ülkeye yıllık domates ihracatı, miktar olarak yüzde 627, değer açısından da yüzde 436 artış gösterdi.
Beyaz Rusya’yı, 83,6 bin ton ve 29,4 milyon dolarla Irak, 61 bin ton ve 26,7 milyon dolarla Suudi Arabistan, 31 bin ton ve 25,8 milyon dolarla Romanya izledi.
Domates salçasının yarısından fazlası Irak’a
Domates salçasında 2016 yılı dış satımı ise önceki yıla göre yaklaşık yüzde 20 artışla 138 bin 179 tona, değer olarak da yüzde 4,4 yükselişle 161 milyon 278 bin dolara ulaştı.
Türkiye’den bu ürünü alan ülkeler arasında ise ilk sırada 75 bin ton ve 87 milyon dolarla Irak geldi. Bu ülkeye ihracat, toplam domates salçası dış satımının yarısından fazlasını, yüzde 54’ünü oluşturdu. Bu ülkeye ihracat, miktar olarak yüzde 22 arttı.
Salça ihracatında Irak’ı 16 bin ton ve 17,8 milyon dolarla Suriye, 8,6 bin ton ve yaklaşık 10 milyon dolarla Suudi Arabistan takip etti.
Domatesin suyu Japonya’ya
Türkiye’nin domates suyu dış satımı ise 2016’da miktar olarak yüzde 33 artışla bin 905 tona, değer açısından da yüzde 34 yükselişle 1 milyon 74 bin dolara çıktı.
En fazla domates suyu ihraç edilen ülke, 888 ton ve 414 bin dolarla Japonya oldu. Bu ülke dış satım toplam ihracatın yüzde 38,5’ini oluşturdu.
Japonya’dan sonra domates suyunu en çok 487 ton ve 304 bin dolarla Hong Kong, 73 ton ve 53 bin dolarla ABD aldı.
Konservesini Almanlar sevdi
Domatesi konserve olarak tercih eden ülkeler ise Türkiye’ye geçen yıl 32 milyon 85 bin dolar ödedi.
Domates konserveleri ihracatı geçen yıl, 2015’e göre miktar olarak yüzde 32 artışla 20 bin 609 tona ve değer açısından da yüzde 6,5 yükselişle 32 milyon 85 bin dolara ulaştı.
Bu ürünün ihraç edildiği ülkeler arasında ilk sırada bin 958 ton ve 4,8 milyon dolarla Almanya gelirken, bu ülkeyi 3,4 milyon dolarla ABD, 3 milyon dolarla Hollanda ve 2,9 milyon dolarla Avustralya izledi.
