Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Hükümeti Sözcüsü Sefin Dizayi, Ortadoğu Araştırma Enstitüsü (MERİ) tarafından Erbil’de düzenlenen, “Türkiye, Kürtler ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi” başlıklı panelde yaptığı konuşmada, Türkiye’de uzun yıllar “Kürtlerin inkar edildiği” bir süreçten sonra bugünlere gelindiğini söyledi.
Kürtlere yönelik tutumun ve Kürt diline yönelik yasakların, Turgut Özal’ın cumhurbaşkanlığı döneminde değişmeye başladığını belirten Dizayi, Özal’ın ölümünden sonra AK Parti iktidarına kadar “Kürt sorununda” herhangi bir ilerleme kaydedilmediğini dile getirdi.
“AK Parti’nin attığı adımları takdir ediyoruz”
“AK Parti hükümetleri, Türkiye’deki Kürtlerin karşı karşıya kaldığı sorunların çözümü yolunda büyük adımlar attı. Bu adımların gözardı edilmesi mümkün değildir. AK Parti’ye bu anlamda teşekkür etmeli ve tebriklerimizi sunmalıyız” diyen Sefin Dizayi, “AK Parti’nin attığı adımları şüphesiz ki takdir ediyoruz. TRT 6’nın açılması, Kürtçenin serbest kalması ve özgürlük ortamının genişletilmesi gibi başlatılan bir dizi reform önemlidir” ifadelerini kullandı.
“İlişkiler uzun yıllar tek yönlüydü”
Türkiye’deki eski yönetimlerin uzun yıllar Irak’taki Kürt Bölgesel Yönetimi’yle direkt muhata olmaktan kaçındıklarını iddia eden Dizayi, şöyle konuştu:
“Kürdistan bölgesi, Türkiye ile iyi ilişkiler geliştirmek istedi. Ancak maalesef 1991’den 2003 yılına kadar diyaloglar tek yönlü seyretti. O dönemde ilişkiler, sınırdaki güvenlik ve asayiş olaylarından müteşekkildi. AK Parti, 2003’te iktidara geldiğinde önce merkezi Bağdat hükümetiyle ilişkilerini geliştirmek istedi. 2008’e kadar Kürdistan bölgesini by-pass etti ve görmezden geldi. Fakat Kürdistan bölgesi, Irak Anayasası çerçevesinde kurulmuş yasal bir federasyondu. Ortadoğu’da gelişen siyasi ve askeri gelişmelerde sadece bir seyirci değil aynı zamanda etkili bir faktördü. Bu karışık sahada oynayan bir oyuncuydu.”
IKBY Hükümeti Sözcüsü Sefin Dizayi, daha sonra siyasi, ekonomik, askeri ve enerji alanında önemli gelişmeler olduğunu ifade ederek, “Kürdistan bölgesi bölgede istikrarın bir aktörüydü. Siyasi sahada etkin bir oyuncuydu. Siyasi ilişkilerin normalleşmesi ve güçlenmesinin sonucu olarak dönemin Başbakanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan, Erbil’i ziyaret etti. Ardından Erbil’de konsolosluk açıldı. O süreçten sonra başbakan ve devlet yetkilileri düzeyinde ziyaretler arttı. Bu diyaloglar, stratejik ilişki olarak adlandırıldı” şeklinde konuştu.
Çözüm süreci
Gelinen noktada Iraklı Kürtlerle iyi ilişkiler kuran Türkiye’nin, kendi içindeki “Kürt sorununu” çözmek için de olumlu bir süreç başlattığına dikkati çeken Dizayi, çözüm sürecinde Türk yetkililerin, Abdullah Öcalan’la direkt diyaloğa geçmesinde “Kürdistan bölgesi yöneticilerinin” önemli bir etkisi olduğunu iddia etti. Yaşanan sorunda “nihai bir çözüm” olmadığını belirten Dizayi, “Fakat Türkiye’de bütün sorunların konuşulduğu bir zemin oluştu. Şüphesiz ki bu süreç de çok önemlidir. Çünkü daha önce çatışma, ölüm ve güvenlik sorunu vardı” dedi.
Dizayi, sürecin başarıya ulaşması için IKBY hükümetinin, elinden geleni yapacağını dile getirerek, “Kürdistan bölgesi hükümeti olarak Türkiye’deki çözüm sürecini sonuna kadar destekliyoruz. Elimizden gelen katkıyı da her zaman sunmaya devam edeceğiz. Süreç, çatışmaların ve ölümlerin sonlandırılması doğrultusunda çok uygun ve doğrudur. Kürdistan Bölgesi Hükümeti ve bütün siyasi taraflar, çözüm sürecinin başarıya ulaşmasını temenni ediyoruz. Çözüm sürecinin hayırlı sonuçlar doğurmasını diliyoruz” değerlendirmesinde bulundu.
