Ukrayna’nın başkenti Kiev’de 28 kişinin yaşamını yitirmesine neden olan yönetim karşıtı gösteriler, dünya gündeminin ilk sırasına yerleşti.
Fransa, Almanya ve Polonya dışişleri bakanları, bu sabah Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç ile Kiev’de görüşecek.
AB bakanları ise Brüksel’de bir araya gelerek, Birliğin Ukrayna’ya yaptırım uygulayıp uygulamayacağına karar verecek.
Kiev’de salı günü parlamento yakınlarında başlayan, daha sonra Bağımsızlık Meydanı’na sıçrayan ve tüm gece süren çatışmalarda en az 28 kişi yaşamını yitirmiş, yaklaşık 400 kişi yaralanmıştı.
Çatışmaların ardından muhalefete diyalog çağrısını yineleyen Devlet Başkanı Yanukoviç, dün akşam muhalefet liderleri ile bir araya geldi ve toplantıdan ateşkes kararı çıktı.
Yanukoviç, toplantının ardından yaptığı açıklamada, daha fazla kan dökülmemesi ve ülkede istikrarın sağlanması için görüşmelerin derhal başlayacağını belirtti.
Toplantıya muhalefetten Arseniy Yatsenyuk, Vitaliy Klişenko ve Oleg Tyaknibok katıldı.
Yatsenyuk, toplantıdan sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, anlaşmaya vardıklarını doğruladı ve en önemli şeyin insan yaşamını korumak olduğunu belirtti.
Hükümet ile muhalefet arasındaki görüşmelerin bugün devam etmesi bekleniyor.
Ateşkes kararına karşı başkent Kiev’de göstericiler ile güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar perşembe sabahı da devam ediyor. Göstericilerin yanan kamplarından dumanlar yükseliyor. Güvenlik güçleri, molotofkokteyli ve taş atan göstericilere tazyikli su ile karşılık veriyor.
Halk, bugün kasım ayından bu yana devam eden gösteriler sırasında ölenler için yas tutacak.
Orduda değişiklik
Yanukoviç, Genelkurmay Başkanı General Volodimir Zamana’yı görevden aldı, yerine Donanma Komutanı Amiral Yuriv İlyin’i atadı.
Devlet Başkanı, ordunun tepesindeki görev değişikliğinin nedenini açıklamadı. Ancak basın, ordunun diğer kentlere de sıçrayan çatışmalara son vermek için operasyon düzenleyebileceğini ileri sürdü.
Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, terörle mücadele kanunu kapsamında ordunun operasyon yapmaya yetkisi olduğu vurgulandı ve direniş gösteren eylemcilerin gerekli durumlarda askerler tarafından gözaltına alınabileceği uyarısında bulundu.
Çatışmalar, dünya liderlerinin de tepkisini çekti
Meksika’nın Toluca kentindeki Kuzey Amerika Zirvesi’nde Meksika Cumhurbaşkanı Enrique Pena Nieto ve Kanada Başbakanı Stephen Harper ile bir araya gelen ABD Başkanı Barack Obama, taraflar arasında ilan edilen ateşkesi memnuniyetle karşıladı ve şiddetin önlemesinde asıl sorumluluğun Devlet Başkanı Yanukoviç ile hükümete ait olduğunu vurguladı.
ABD Dışişleri Bakanlığı da Ukrayna kabinesinin 20 üyesine vize yasağı uyguladığını açıkladı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise şiddet olaylarını “darbe girişimi” olarak niteledi.
AB devrede
Gerilimin tırmanmasının ardından Kiev’e giden Almanya Dışişleri Bakanı Frank-Walter Steinmeier, Fransa Dışişleri Bakanı Laurent Fabius ve Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski, bu sabah Devlet Başkanı Yanukoviç ve hükümet yetkililerinin yanı sıra muhalefet liderleri ile bir araya gelecek.
Kiev’e gitmeden önce tarafları diyalog sürecine dönmeleri çağrısında bulunan ve şiddet olaylarını “kabul edilemez” olarak niteleyen Fabius, sorumluların cezasız kalmaması gerektiğine dikkati çekti.
Steinmeier, Fabius ve Sikorski, görüşmelerin ardından AB bakanlarının kriz toplantısına katılmak için Brüksel’e gidecek.
Ukrayna’daki yönetim karşıtı gösteriler, 21 Kasım’da Yanukoviç’in Ukrayna’nın Rusya ile ilişkilerine zarar vereceğini gerekçe göstererek AB’nin önerdiği Ortaklık Anlaşması ile Derin ve Kapsamlı Serbest Ticaret Anlaşması’nı (DCFTA) geri çevirmesinin ardından başlamıştı.
Üç aydır devam eden gösteriler sırasında yaşanan en kanlı çatışmalar ise salı günü Ukrayna Parlamentosu’nda iktidar partisi milletvekillerinin devlet başkanının yetkilerinin sınırlandırılması için oylama yaptırmaya çalışan muhalif grupları engellemeye çalışması ile başlamıştı. Muhalif milletvekilleri, parlamentoda kürsüyü işgal etmiş binlerce protestocu da parlamento binasını kuşatmıştı.
