TBMM – MELTEM ÖZTÜRK
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), 16 Nisan‘da yapılan halk oylamasının sonuçlarını analiz ederek, bir rapor hazırladı.
Bilgi ve İletişim Teknolojilerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Erdal Aksünger, 16 Nisan’da gerçekleşen anayasa değişikliği halk oylamasının kesin olmayan sandık, sandık alanı, mahalle, ilçe, il, yurt dışı ve genel sonuçları üzerinden veri analizi yaptı.
Raporda, tüm il ve ilçelerin referanduma katılımı, geçersiz oy oranı, hayır ve evet oy oranları, 1 Kasım’da AK Parti’nin aldığı oy oranı, yine aynı seçimde AK Parti ve MHP’nin toplam aldığı oy oranlarına yer verildi.
Raporda, ‘hayır’ oyu çıkan iller, en çok ‘hayır’ oyu veren 50 ilçe, yüzde 100 evet oyu kullanan ve 55 ile yayılan sandıkların illere göre dağılımı, oy kullanan seçmen sayısına oranla en çok geçersiz oy çıkan bölgeler, geçersiz oy çıkmayan sandıklara ilişkin grafikler yer aldı.
Yurt içinde 1 Kasım seçimlerinde yüzde 87,34 olarak gerçekleşen katılımın, 16 Nisan’da yüzde 87,31 olduğu, yurt dışı katılımın ise 1 Kasım’da yüzde 44,8, 16 Nisan”da yüzde 47,9 olarak görüldüğü belirtildi.
Yurt içi oylar üzerinden Türkiye genelindeki seçmenin yüzde 61,7’sine karşılık gelen 33 ilde ‘hayır’ oyu, seçmenin yüzde 38,3’üne karşılık gelen 48 ilde ‘evet’ oyunun önde çıktığı ifade edildi.
İlçelerde ise toplam seçmenin yüzde 46,3’üne karşılık gelen 326 ilçede ‘hayır’, seçmenin yüzde 53,7’sine karşılık gelen 644 ilçede ‘evet’ oyu kullanıldığı belirtildi.
Anayasa değişikliğini TBMM’ye getiren ve halk oylamasında destekleyen AK Parti ve MHP’nin 1 Kasım’daki toplam oy oranları potansiyel olarak kabul edildiğinde, 68 il ve 827 ilçede potansiyelin altında ‘evet’ oyu çıktığının savunulduğu raporda, şu değerlendirmelere yer verildi:
“1 Kasım oy oranları ve 16 Nisan seçmen rakamları esas alındığında ‘evet’ kanadı 4,8 milyon oy kaybetmiştir. 19 il ve 195 ilçede, AKP’nin 1 Kasım oy oranının dahi altında ‘evet’ oyu çıkmıştır. 1 Kasım’da AKP + MHP oyunun yüzde 50 üzerinde olduğu 16 il ve 146 ilçede ‘hayır’ önde, yüzde 50 altında olduğu 3 il ve 22 ilçede ‘evet’ önde gelmiştir. ‘Hayır’ oyu, söz konusu 16 ilde hesaplanan potansiyelin 2,6 milyon üzerine çıkarak 11,5 milyona ulaşmıştır. Aynı şekilde, 146 ilçede potansiyelin 1,6 milyon üzerinde, toplam 6,3 milyon ‘hayır’ oyu çıkmıştır.
CHP’li belediyelerin bulunduğu 14 ilin 11’inde, 152 ilçenin 126’sında, ‘hayır’ oyu önde çıkmıştır. 14 ilin tümünde ve 143 ilçede potansiyel ‘evet’ oyundan daha az ‘evet’ çıkmış, 5 il ve 42 ilçede potansiyel ‘evet’ oyu yüzde 50 üzerinde olmasına rağmen ‘hayır’ önde gelmiştir. 16 Nisan’da hiçbir il ve ilçe belediyemizde, potansiyel ‘evet’ oyu yüzde 50 altında olduğu halde yüzde 50’nin üzerine çıkmamıştır.”
Raporda, 263 sandıkta katılımın, geçerli oyların ve ‘evet’ oylarının yüzde 100 çıktığı, bu sandıklarda 60 bin 703 ‘evet’ oyu kullanıldığı vurgulandı. Yüzde 100 oranında ‘hayır’ çıkan 46 sandıkta 613 ‘hayır’ oyu verildiği belirtildi.
