KARAMAN – Mehmet Çetin
Karaman‘ın Toroslar‘ın üzerindeki 3 bin 662 nüfuslu Başyayla ilçesinde yılda 7 bin ton kiraz üretilirken, bu kirazın tamamına yakını ihraç ediliyor.
Toroslar’ın üzerinde kurulu Başyayla ilçesinin en önemli geçim kaynağı tarım ve hayvancılık ancak dağlık arazi yapısı nedeniyle tarım alanlarının oldukça az olduğu ilçe, çalışmak için büyük şehirlere gidenlerle yıllarca göç vermiş.
İlçede yaşayanların 1985 yılında modern meyvecilikle tanışmasında sonra, kiraz üretimi ön plana çıkmaya başlamış. Bugün ilçede tarım yapılabilecek her alanda kiraz bahçeleri var. 3 bin 662 nüfuslu ilçede yılda yaklaşık 7 bin ton kiraz üretilerek yurt dışına gönderiliyor.
Kaymakam Fatih Kaşıkcı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Başyayla’nın henüz keşfedilmemiş doğasıyla, Torosların eteklerinde kurulu şirin bir ilçe olduğunu söyledi.
İlçe halkının meyvecilikle geçimini sağladığını ifade eden Kaşıkcı, “Meyvecilikte de kiraz ön planda. Yıllık üretim 7 bin ton civarında. Bu sene mevsimsel etkilerden dolayı rekolte düşük. Fakat kalite çok yüksek. Yani yüksek kalite, ürün düşüklüğünü telafi edecek.” diye konuştu.
“Bu merkez mini bir kiraz borsası gibi olacak”
Üretilen kirazın yurt dışına ihraç edildiğini belirten Kaşıkcı, şöyle devam etti:
“Bölge kiraz üretimi için oldukça uygun bir yer. Birçok yerde kiraz sezonu 15 günde biterken, Başyayla’da 2 ay sürebiliyor. Bugünlerde bazı bahçelerde kirazlar olgunlaşırken, yaylalardaki bahçelerde henüz olgunlaşmadı. Bu bir avantaj. Hiçbir yerde kiraz yokken burada olabiliyor. Burada yetişen kirazın kendine has kalitesi ve aroması var. Üretilen Napolyon cinsi kirazın tamamına yakını ihraç ediliyor. En çok Ortadoğu ülkelerine gönderiliyor. Kiraz, raf ömrü çok fazla olmayan bir meyve. Toplanmasından ihracatçıya ulaşıncaya kadar bir zaman geçiyor. İhracatçı ise en yakın yere gönderiyor. Bu yıl fiyatı 9-10 liradan başladı. En büyük sorun pazarlama. Kirazla ilgili bir birlik, kooperatif yok. Bir alım merkezi yok. Üreticiler ürünlerini bireysel olarak satmaya çalışıyor. Bu durumda da tüccarın insafına kalıyor. Rekabet şansı, pazarlık imkanı kısıtlanıyor. Bu sorunun çözümü için bir alım merkezi kurma çalışmamız var. Bu merkez mini bir kiraz borsası gibi olacak. Üreticinin eli rahatlayacak.”
Kaşıkcı, ilçede yeni kiraz bahçeleri kurulma çalışmalarının devam ettiğini dile getirerek, şöyle konuştu:
“Yoğun kiraz fidanı ekimi var. İnsanımız uygun olan her yere kiraz fidanı dikiyor. Kaymakamlık kanalıyla destekler veriyoruz. İlçe sınırları içerisinde yapımı devam eden gölet ve sulama projeleri var. Bu projeler bittiğinde sulama imkanı olmayan yerlerdeki tarım arazileri de kiraz bahçesi alacak. Henüz meyve vermeye başlamamış binlerce fidan var. Yeni yapılacak bahçeler var. İnanıyorum ki çok yakın zamanda kiraz üretimi 10 bin ton sınırına yaklaşacaktır. İlçemiz kiraz üretiminde Türkiye’de ve dünyada söz sahibi olacak. Bugünler çok uzak değil.”
“Artık göç durdu”
Yenimahalle Muhtarı ve kiraz üreticisi Ahmet Kalaycı da ilçede meyve üretimi yaygınlaşmadan önce büyük kentlere göçün olduğunu anlattı.
Başyayla’da daha önce bahçe kenarlarında bir kaç kiraz ağacı bulunduğuna işaret eden Kalaycı, şunları kaydetti:
“İhracatlık kirazla 1985 yılında tanıştık. Ondan önce Sultani denilen bir kiraz çeşidi vardı. Bu da sadece kendi ihtiyacımız içindi. Piyasası olan, gelir getiren kiraz bahçeleri yapılmaya başlandıktan sonra hayatımız değişti. Artık göç durdu. İnsanlar çalışmak için başka yerlere gitmiyor. Kendi bahçelerinde çalışıyor. İlçeye geri dönenler var fakat sorunlarımız yok değil. Kiraz alım merkezi ve şoklama tesisimiz yok. Tüccar ne derse o fiyattan satmak zorunda kalıyoruz. Sulama imkanlarımızın da arttırılması lazım.”
