Türkiye’nin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ndeki ihlal davalarını azaltmak amacıyla hayata geçirdiği Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı, başvuruların alınmaya başlandığı 23 Eylül 2012’den bu yana 17 bin kişinin “umudu” oldu.
Derlediği bilgilere göre, başvuruların alınmaya başlandığı 23 Eylül 2012’den bu yana bireysel başvuruları görüşen Anayasa Mahkemesinini Birinci ve İkinci bölümleri önemli kararlara imza attı.
Toplam başvuruların yaklaşık 7 binini karara bağlayan Yüksek Mahkeme, Ergenekon Davası sanıklarından eski Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ’un yaptığı bireysel başvuruda, uzun tutukluluk nedeniyle hak ihlaline karar verdi. Mahkeme, tutuklu CHP milletvekilleri Mustafa Balbay ve Mehmet Haberal’ın da seçme haklarının ihlal edildiğine hükmetti.
Mahkemenin son olarak Telekomünikasyon İletişim Başkanlığının Twitter’a erişimi engellenmesinin haberleşme ve ifade özgürlüğünün ihlali saymasına ilişkin kararı kamuoyunda geniş yer aldı.
Yüksek Mahkemenin önünde hala kamuoyunu yakından ilgilendiren başvurular bulunuyor. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’dan şarkıcı Deniz Seki’ye, futbolcu Emre Belözoğlu’dan Burhan Kuzu’ya, Fethullah Gülen’den terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan’a kadar çok sayıda başvuru sonuçlanmayı bekliyor.
Önce Burhan Kuzu, ardından Başbakan Erdoğan
Anayasa Mahkemesinin Twitter kararının ardından, TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı ve AK Parti Milletvekili Burhan Kuzu, Twitter’da kişilik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle kendisi hakkındaki sakıncalı içeriğin kaldırılması ya da sitenin kapatılması talebiyle bireysel başvuruda bulundu.
Ardından Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın avukatları, 18 Nisan’da, sosyal medyada Erdoğan’ın kendisi ve ailesine karşı yapılan hak ihlallerinin kaldırılmasına yönelik mahkeme kararlarının uygulanmaması nedeniyle bireysel başvuru yaptı.
Hakkında çıkan haberlerden dolayı daha önce mahkemeye başvuran Fethullah Gülen de “yerel mahkemenin kendisi hakkında iftira niteliği taşıyan haberleri yayından kaldırmayarak haklarının ihlal edildiği ve iç hukuk yollarının tükendiği” gerekçesiyle yaptığı bireysel başvuruyla Anayasa Mahkemesine son başvuranlar arasında yer aldı.
Uluslararası şirketin bireysel başvurusu
Türkiye’deki YouTube yasağı, Amerikalı şirketin de bireysel başvuruda bulunmasına neden oldu. YouTube, Türkiye’deki avukatı aracılığıyla erişim engelinin kaldırılması için başvuru yaptı. Aynı yöndeki başvuru Türkiye Barolar Birliğinden de geldi.
Engin Alan ve Balyoz sanıklarının başvuruları
Kamuoyunda geniş yer alan Balyoz Davası da Anayasa Mahkemesinin gündemine taşındı. Yargıtayca onanarak kesinleşen “Balyoz Planı” davasının sanıkları da bireysel başvuru yoluna gidenler arasında yer aldı.
Dava kapsamında aldığı 18 yıl hapis cezası onanan MHP Milletvekili Engin Alan da “tutuklu yargılanmasının yasama görevini yerine getirmesini engellediği” gerekçesiyle “adil yargılanma hakkının ihlalinin tespiti” için Anayasa Mahkemesine başvurdu.
Ankara seçimini kaybeden Yavaş’ın başvurusu
Yerel seçimde rakibi Melih Gökçek karşısında seçimi kaybeden CHP Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Mansur Yavaş’ın bireysel başvurusu da kamuoyunca yakından takip ediliyor. “Seçime hile karıştığını ve seçilme hakkının ihlal edildiğini” öne süren Mansur Yavaş’ın başvurusu da sırasını bekliyor.
Bireysel başvuru hakkını kullananlar arasında ünlü isimler de bulunuyor. Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun “uyuşturucu ticareti yapmak” suçundan 6 yıl 3 ay hapis cezasını onadığı şarkıcı Deniz Seki’nin avukatı aracılığıyla yaptığı bireysel başvuru sonuçlandırılmayı bekliyor.
Öcalan’dan kitap, Kenan Evren’den hak ihlali başvurusu
Anayasa Mahkemesi, terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan’ın, “Kürdistan Devrim Manifestosu, Kürt Sorunu ve Demokratik Ulus Çözümü” isimli çalışmasına, basım aşamasındayken el konulması nedeniyle haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle yapılan bireysel başvuruyu da karara bağlayacak.
12 Eylül döneminin Genelkurmay Başkanı, Yedinci Cumhurbaşkanı Kenan Evren ile dönemin Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Tahsin Şahinkaya’nın, 12 Eylül Davası nedeniyle haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle yaptığı bireysel başvuru da Anayasa Mahkemesi önündeki önemli gündem maddelerinden.
Şike davası sanığı Aziz Yıldırım
Şike davasında 6 yıl 3 ay hapis cezasına çarptırılan ve bu cezası Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafından onanan Fenerbahçe Başkanı Aziz Yıldırım, “Adil yargılanma hakkının ihlal edildiği”, “6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanunun Anayasa’ya aykırı olduğu” gerekçesiyle ve “hakkındaki infazın durdurulması” talebiyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulundu. Yüksek Mahkeme, bu başvuruyla ilgili incelemesini sürdürüyor.
Yeni Başbakanlık binası da bireysel başvuru konusu oldu
Ankara Barosu Başkanı Sema Aksoy’un, “Atatürk Orman Çiftliği arazisiyle ilgili idare mahkemesinin verdiği yürütmeyi durdurma kararına rağmen inşaatların devam ettiği ve çevre hakkının ihlal edildiği” gerekçesiyle yaptığı başvuru da incelenmeyi bekliyor.
