Avrupa Birliği (AB) Savunma Bakanları, Avrupa’nın savunmasında özellikle ABD’ye olan bağımlılığı azaltmak için ve gelecekte “stratejik özerkliğini” sağlamak amacıyla oluşturulacak “Stratejik Pusula”yı görüştü.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, video konferans yoluyla düzenlenen AB Savunma Bakanları Toplantısı sonrasında basına açıklama yaptı.
Borrell, AB’nin güçlü bir “güvenlik sağlayıcısı” olması gerektiğini vurguladı ve bugünkü toplantıda Stratejik Pusula‘nın omurgasını oluşturacak “tehdit analizi” belgesini ele aldıklarını söyledi.
Belgenin gizli olduğunu, içeriği hakkında yorum yapamayacağını aktaran Borrell, gelecek 10 yılda Avrupa’nın karşı karşıya kalacağı meydan okumalar ve tehditlere odaklanmaları gerektiğini vurguladı.
Borrell, Stratejik Pusula’nın 4 ana konuya odaklanacağını, bunların kriz yönetimi, mukavemet, kabiliyetlerin geliştirilmesi ve iş birlikleri olduğunu, 2022’nin sonuna kadar bu stratejileri oluşturacaklarını aktardı.
“Stratejik özerkliği sağlamak oldukça uzun bir zaman alacak. Özerkliğin tersi bağımlılık demektir. Biz özerkliği tercih ediyoruz. Avrupa’nın bunu anlaması gerekir.” diyen Borrell, Avrupa’nın ilaç üretimi, hammadde, teknoloji gibi alanlarda başka ülkelere bağımlı olduğunu dile getirdi.
Borrell, “Stratejik özerklik NATO’dan bağımsız olarak veya ABD ile güçlü bağlar olmadan çalışmak anlamına gelmiyor.” dedi.
AB Savunma Bakanları Toplantısında “Koordineli Yıllık Savunma Değerlendirmesi” (CARD) adlı raporu da ele aldıkları bilgisini veren Borrell, Avrupa’nın savunmasındaki “parçalı yapı” nedeniyle sıkıntı çektiğini belirtti.
Borrell, örnek olarak dünyanın en büyük ordusuna sahip ABD’nin sadece 1 ana muharebe tankı kullanmasını ve AB ülkelerinde bu sayının 16 olmasını, ABD’nin 4 farklı tipte savaş gemisine karşılık AB ülkelerinde 30 farklı tip bulunmasını gösterdi.
Stratejik Pusula
“Stratejik Pusula”nın, AB’nin askeri anlamda gelecekteki hedeflerini, stratejik planlarını, kendisine yönelik tehditleri içeren bir askeri strateji belgesi olması isteniyor.
Stratejik Pusula’nın hazırlanmasında omurgayı oluşturacak belge ise AB’nin “tehdit analizi” raporu olacak. Bu gizli rapor, AB üyesi ülkelerin istihbarat kurumlarının tehdit değerlendirmelerinden oluşuyor. Her AB üyesinin tehdit algısı farklı olduğundan AB ülkeleri resmen üzerinde mutabakata varmış değil.
AB’nin Stratejik Pusula oluşturmak istemesinin başlıca nedenlerinden biri “Avrupa’nın güvenliğinde özerklik” istemesi. Avrupa, AB yetkililerinin sık sık dile getirdiği gibi ABD’nin koruma kalkanından çıkmak ve kendi korumasını oluşturmak istiyor. AB, bunu “stratejik özerklik” olarak tanımlıyor.
Yıllık Savunma Değerlendirmesi (CARD)
AB’nin bu amaca yönelik çalışmalardan biri de yıllık olarak savunma değerlendirmesi yapmak. Bunun bir örneğini bu yıl ilk kez hazırlanan “Koordineli Yıllık Savunma Değerlendirmesi” (CARD) adlı rapor oluşturuyor.
AB Savunma Bakanları Toplantısı devam ederken özeti yayımlanan rapora göre, “savunma planlaması ve askeri varlıkların geliştirilmesi ulusal seviyede yapılsa da Avrupa çapında bir koordinasyon beklemek ve bunun için fırsatları tespit etmek sık sık engellerle karşılaşıyor.”
Rapora göre, AB ülkelerinin askeri olarak 6 ana alanda iş birliğine odaklanması gerekiyor. Bunlar ise yaşlandığı için kara unsurlarının omurgası sayılan ana muharebe tanklarının modernizasyonu ve geliştirilmesi, askerlerin korunması ve operasyonel etkinliğini iyileştirmek için kullandıkları malzemelerin iyileştirilmesi, Avrupa Devriye Sınıfı Yüzey Gemileri ile denizlerdeki varlık alanının artırılması, insansız hava araçlarına karşı kullanılacak sistemlerin geliştirilmesi, uydu haberleşmesi gibi uzay varlıklarına erişim ve bunların korunması, hızlı hareket kabiliyeti için askeri mobilitenin artırılması.
