ERBİL – İdris Okuducu
Irak‘ta Musul kent merkezinin terör örgütü DEAŞ‘tan geri alınmasıyla birlikte gözler, örgütün hala elinde tuttuğu Türkmenlerin yoğunlukta yaşadığı Telafer kentine çevrildi.
Irak ordusuna bağlı güvenlik güçlerinin, Musul kent merkezinde denetimi tamamen sağlamasından sonra DEAŞ’ın elinde Musul’un Telafer, Kerkük’ün Havice ilçesiyle Suriye ve Irak arasındaki sınır bölgeleri kaldı.
Irak’taki askeri yetkililer tarafından yapılan açıklamalara göre, Musul’dan sonraki operasyon, Havice ve sınır bölgelere değil örgütün 3 yıldır elinde tuttuğu Telafer’e yapılacak.
Telafer’e yapılması beklenen askeri operasyona, kenti güney ve batıdan kuşatan İran destekli ve mezhepçi yaklaşımıyla bilinen Haşdi Şabi güçleri ve kuzeyde konuşlanan Peşmerge güçlerinin katılmayacağı belirtiliyor.
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Cabbar Yaver, AA muhabirine yaptığı açıklamada, “Yakın zamanda başlayacak Telafer operasyonuna Peşmerge güçleri katılmayacak.” dedi.
Yaver, operasyonda yer almayacakları için “başlama tarihi, kimlerin yer alacağı ve askeri planın ne olacağına” dair ellerinde bilgi olmadığını ifade etti.
Musul’u terör örgütü DEAŞ’tan kurtarma operasyonunda olduğu gibi Irak ordusunun Peşmerge cephelerini kullanıp kullanmayacağına dair soruya Yaver, “Operasyonda yer almadığımızdan dolayı böyle bir durum söz konusu değil.” cevabını verdi.
Eski Musul Valisi ve Ninova Muhafızları Komutanı Esil Nuceyfi ise Telafer’e birkaç kilometre mesafede konuşlanan Haşdi Şabi’nin, Türkmenlerin tepkisi ve herhangi bir mezhep çatışmasının yaşanmaması için kent merkezine girmeyeceği kanaatinde.
Nuceyfi, “Telafer’e Irak ordusu ve federal polis güçlerinin gireceğini düşünüyorum. Musul kent merkezinde olduğu gibi o bölgenin geri alınması yine resmi güçlerin sorumluluğundadır.” ifadelerini kullandı.
Türkmen kenti Telafer’deki sivillerin ve DEAŞ militanlarının sayısı hakkında kimsenin net bilgiye sahip olmadığını da dile getiren Nuceyfi, Musul’u DEAŞ’tan kurtarma operasyonunun başlamasıyla birlikte sivillerin Telafer’den, Peşmerge mevzilerine veya Irak ordusunun denetimindeki bölgelere doğru kaçtığını, az sayıda sivilin kentte kaldığını söyledi.
Nuceyfi, operasyonun muhtemel risklerine de değinerek, Telafer’in geri alınmasının Musul kadar zor olmayacağını ancak kentin Türkmen kimliği sebebiyle “siyasi çekişmelerden kaynaklı çatışmaların çıkma ihtimali” olduğu görüşünü dile getirdi.
“Türkmenlere Haşdi Şabi katılmayacak sözü verildi”
IKBY meclisi Irak Türkmen Cephesi (ITC) milletvekili Aydın Maruf ise “Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, Musul’u DEAŞ’tan kurtarma operasyonu başlamadan önce başkent Bağdat’ta Türkmenlerle yaptığı toplantıda Telafer’e Haşdi Şabi’nin girmeyeceği sözünü verdi. Bu toplantı yaklaşık 9 ay önce yapıldı. Daha sonra Türkmenlerle operasyon hakkında herhangi görüşme yapılmadı.” diye konuştu.
Telafer’in Türkmenlerin yoğun yaşadığı bir kent olmasından dolayı olası operasyon öncesi özellikle ITC’nin bilgilendirilmesinin gerekliliğine vurgu yapan Maruf, “Kentin nasıl alınacağını görüşmek ve oradaki sivillerin durumunu yakından takip etmek için Irak merkezi hükümeti bizimle istişare etmelidir.” ifadelerini kullandı.
Eski Irak Genelkurmay Başkanı Babekir Zebari ise Haşdi Şabi’nin Telafer’e girmesi halinde ne gibi tehlikelerin doğacağına ilişkin şunları dile getirdi:
“Haşdi Şabi’nin Telafer’i kurtarma operasyonuna katılması başka bir mezhep çatışmasının çıkmasına yol açabilir. Telafer’deki Sünni ve Şiiler arasında mezhep çatışması önceden vardı. Haşdi Şabi’nin operasyona katılmasıyla bu durum daha da vahim bir hal alacaktır. Haşdi Şabi’nin Musul’daki varlığından dolayı yaşanan bazı rahatsızlıklar söz konusu. Bunun Telafer operasyonuyla devam etmesi halinde hem bölge halkı hem de Türkiye’nin ciddi tepkileri olabilir. Bu yüzden Haşdi Şabi’nin operasyonda yer almaması lazım.”
Irak 9’uncu Zırhlı Tümen Komutanı Kasım Nizal, dün düzenlediği basın toplantısında,”Musul operasyonuna katılan tüm yapılara bağlı güçler, Telafer operasyonuna katılacak. Haşdi Şabi’ye bağlı hiçbir grup ve birlik operasyon planında yer almıyor.” demişti.
Musul’un 63 kilometre batısı, Türkiye sınırının da 82 kilometre güneyinde yer alan Telafer kenti 16 Haziran 2014’te terör örgütü DEAŞ’ın eline geçmişti.
