ANKARA
Gümrük ve Ticaret Bakanı Bülent Tüfenkci, ikinci el motorlu kara taşıtının satışını yapan veya satışına aracılık eden işletmelere, taşıtın motor ve şanzıman gibi parçalarına satış tarihinden itibaren belli bir süre veya kilometre için geçerli olacak şekilde garanti verme yükümlülüğü getireceklerini bildirerek, “Aracını galeriden veya bu işle iştigal eden bir iş yerinden aldığında, 5 veya 500 kilometre gittiğinde ya da 5 gün sonra arıza vermemesi gerekir. Kilometre sınırını tam netleştirmedik ama ikinci el ticaret yapanları zorda bırakacak bir kilometre garantisi değil makul bir süre olacak.” dedi.
Tüfenkci, Otonomi’de düzenlenen toplantıda, “İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik Taslağı“na ilişkin açıklamalarda bulundu.
Yurt dışından sıfır diye ithal edilen ama AB mevzuatına göre ikinci el olarak değerlendirilen araçların, Türkiye’de kullanımında gümrük mevzuatı açısından büyük sıkıntılar çıktığını hatırlatan Tüfenkci, gümrük idarelerince yapılan incelemelerde, bazı araçlara el konulduğunu, bazılarının takibe alındığını, bazılarının da incelemelerinin sürdüğünü söyledi. Yurt dışından getirilen araçların, ülkeye girdikten sonra ikinci, üçüncü hatta dördüncü ele ulaştığını bildiren Tüfenkci, burada iyi niyetli üçüncü kişilerin mağduriyetine yol açan uygulamalarla karşılaştıklarını anlattı.
Tüfenkci, bu konuda inceleme yaptıklarını belirterek, “Türkiye’de bu mevzuat tehdidi altında bulunan yaklaşık 40 bin araç mevcuttu. Bunların bir kısmının incelemeleri tamamlanmış ve gümrük otoparklarını çekilmiş, bir kısmının da incelemesi ve takibatı devam ediyordu. Son çıkan torba yasa ile beraber, sektörden büyük bir talep vardı… Bu alanda bir düzenleme ihtiyacı hissettik ve kısa zamanda düzenlemeyi yaparak, hayata geçirdik.” diye konuştu.
Gümrük Kanunu’nun ilgili maddesinde, “Eşyanın ithali, lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların vereceği uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi olduğu halde uygunluk ve yeterlilik belgesine tabi değilmiş veya belge alınmış gibi beyan edildiğinin tespit edilmesi halinde, eşyanın gümrük vergilerinin yanı sıra, eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı idari para cezası verilir.” hükmünün yer aldığını anımsatan Tüfenkci, şunları kaydetti:
“Bu tip eşyalarda, gümrüklenmiş değerinin yüzde 25’ini 6 ay içinde yatırdığı takdirde, araç kimin elindeyse, kim yatırırsa o aracı elinde olan vatandaşa yatırdığında, o aracı kendisine iade edelim. Bundan sonra da yakalamalarda bulunulmasın, sadece şüphelenilen ve incelemeye tabi olan araçlar sicile şerh verilerek, araç sahibinde kalsın. İnceleme sonucuna göre, bir karar verilsin hükmünü getirdik. Ayrıca bu durumda olup da halen incelemeye başlanmamış veya inceleme aşamasında olan araçların sahipleri de yine 6 ay içinde başvurmaları halinde bu sefer yüzde 15’lik ceza ödeyerek, bu takibattan kurtulmuş olacaklar.”
Tüfenkci, düzenlemenin elinde bu tip araç bulunanlara, bir rahatlama getireceğine işaret ederek, onları her ana araçlarına el konulması korkusundan kurtarmış olacaklarını dile getirdi. Gümrüklerde bekleyen araçları çürümekten kurtararak, bunları yeniden ekonomiye kazandıracaklarının altını çizen Tüfenkci, böylece elinde bu tip araç olanlara, kendileri beyanda bulunduğunda bir imkan getirileceğini ve takibattan kurtulacaklarını kaydetti.
İkinci el araç satışlarına garanti düzenlemesi
Garanti konusunda da ikinci el motorlu kara taşıtının satışını yapan veya satışına aracılık eden işletmelere, taşıtın motor ve şanzıman gibi parçalarına satış tarihinden itibaren belli bir süre veya kilometre için geçerli olacak şekilde garanti verme yükümlülüğü getirdiklerine değinen Tüfenkci, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Aracını galeriden veya bu işle iştigal eden bir iş yerinden aldığında, 5 veya 500 kilometre gittiğinde ya da 5 gün sonra arıza vermemesi gerekir. Kilometre sınırını tam netleştirmedik ama ikinci el ticaret yapanları zorda bırakacak bir kilometre garantisi değil makul bir süre olacak. Belki hem süre hem kilometre 10 bin kilometre garantisi gibi veya 6 aylık, 1 yıllık gibi yaşına göre, kademesine göre verilecek standart, herkesin kabul edebileceği garantileri de vermek zorunda. Eğer arızalı satıyorsa onu belirtmesi gerekiyor, ikinci el ticaretin de kaporta arızası da olabilir, tamiratı da gerekebilir bunun da ticaretini önlememeniz lazım, o haliyle satması lazım ama bu araç tam, eksiksiz bir araç diye müşteriye satıyorsa, satıcının bunun belli bir garantisini de üstlenmesi gerekir. Taslakta ayrıca ikinci el motorlu kara taşıtı satışlarında noterlerin yükümlülüklerini de düzenledik. Bu kapsamda, noterlere ikinci el taşıt satışlarında yetki belgesiyle, gerekli görülen diğer belgeleri araması ve bu belgeler ibraz edilmeden satış işlemini gerçekleştirmemesi şartını getirdik. Önümüzdeki en geç 15 gün içinde Başbakanlığa, Resmi Gazete’de yayımlanmak üzere sevk edeceğiz.”
Muhabir: Mehtap Yılmaz
