ANKARA
Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci, ekonomi gündemi, yurt içi ve dışında yaşanan olaylar ile cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine yönelik referandum çalışmalarına ilişkin Bakanlıkta düzenlediği basın toplantısının ardından soruları yanıtladı.
Bir gazetecinin Alman Bild gazetesi ve Der Spiegel dergisinin Türkiye ve kendisine yönelik olumsuz söylemlerini anımsatarak, “Neden Almanya?” şeklindeki sorusu üzerine Zeybekci, şunları kaydetti:
“Almanya kullanılmak isteniliyor burada. Çünkü en güçlü olduğumuz yer Almanya. Bizim için çok anlamlı olan Almanya. Almanya bizim akraba devletimiz. Yaklaşık 3,5 milyon soydaşımızın yaşadığı bir ülkeden bahsediyoruz. En büyük ekonomik ortağımız Almanya. En yüksek yabancı sermaye yatırımlarını aldığımız ülke Almanya. En yüksek yabancı sermaye yatırımlarımızı aldığımız coğrafya. Bölge coğrafyasına baktığınızda Almanya-Türkiye birlikteliğinin çarpan etkisi, gerek Almanya ve çevresinde gerek Türkiye ve çevresinde çok büyük bir anlamı var. Bence bu hedef alınan şey budur. Türkiye hedef alınmış gibi görünebilir belki ama ulaşılmak istenilen şey. En güçlü olduğumuz alandan saldırmak en iyisi.”
“Dövize olan yabancı paraya talebi aşağı doğru çekmeye devam ediyoruz”
Nihat Zeybekci, döviz kurundaki oynaklığın ne kadar süreceğine yönelik bir soru üzerine de kısa vadeli borç mükellefiyetlerine ilişkin bir sıkıntı olmadığını vurguladı. Türkiye’nin Merkez Bankası’ndaki net döviz varlıklarının arttığını dile getiren Zeybekci, hükümet olarak dolarizasyondan çıkmak için çalışmalar yaptıklarını anımsattı. Zeybekci, “Birkaç gün içinde de bunu da çıkarmış olacağız. Bizim serbest bölgelerimiz var. Buradaki ticaret hacmimiz 20 milyar doların üzerinde. Bir kararla serbest bölgelerdeki işletici şirketlerin uyguladıkları tüm ücretlere TL zorunluluğu getiriyoruz. İkincisi serbest bölgelerden Türkiye’ye, Türkiye’den de serbest bölgelere satışlarda bir döviz zorunluluğu vardı. Bu da Türkiye’de hiç gerek olmadan yaklaşık 6 milyar dolarlık bir döviz talebi yaratıyor. Kendi kendimize yaratıyoruz bunu. Bu da TL zorunluluğu haline getirilerek, bu talep piyasadan çekilmiş olacak. Dövize olan yabancı paraya talebi aşağı doğru çekmeye devam ediyoruz. Türkiye’ye net girişleri artırırken bir taraftan talebi çekerek aslında bu iki kat etki gösteriyor. Bunları da yan yana koyduğumuz zaman Türkiye’de TL’nin değeri, kurla ilgili bir maliyeti yaşamış olmayı pek gerçekçi bulmuyorum. Önümüzdeki dönemle ilgili beklentilerim son derece pozitiftir.” ifadelerini kullandı.
Bu uygulamanın ne zaman devreye gireceği yönündeki soruya karşılık Zeybekci, “Bu hafta sonu bitirmeye çalışıyoruz.” diye konuştu.
‘Milli paralarla ilgili her iki ülke devlet başkanının talimatı var’
Türkiye-Rusya arasında milli para kullanımına yönelik her iki ülke devlet başkanının talimatı olduğunu anımsatan Bakan Zeybekci, “Ekonomi bakanları olarak da görüştük, merkez bankalarımızı bir araya getirdik. Swap (döviz takası) Anlaşması’nda da son noktaya gelindiğini tahmin ediyorum, belki bu gidişimizde tamamen bitirebiliriz.” dedi.
Tarım ürünlerinin ihracatı konusunda Rusya ile normalleşme adımlarının etkili olmasını beklediklerini kaydeden Zeybekci, “Maalesef Rusya tarafında, siyasi iradenin ‘bunu bir an önce normalleştirelim’ söylemlerinin tam tersine bir ayak sürüme olduğunu görüyoruz. Tarım ürünlerinde bizim istediğimiz sonucu alamadığımızı görüyoruz. Bugüne kadar da bu konuda yaklaşımımız hep bir an önce düzelmesiyle ilgili sabırlı yaklaşımdı. Bu gittiğimizdeki konuşmamız biraz farklı olacak. Türkiye olarak biz 1,7 milyar dolara yakın tarım ürünü ihraç ediyoruz. Rusya’nın buğday ihracatı içinde ikinci sıradayız. Ayçiçeği ve yağında Rusya ihracatının bir numarasıyız, bunları da unutmamak lazım ama o noktaya gelmek istemiyoruz.” diye konuştu.
Muhabir: Seval Ocak Adıyaman
