Maliyenin tahsil edemediği vergi tutarı 2014 yılının ilk 4 ayında 69,7 milyar lira olarak belirlendi.
AA muhabirinin, Maliye Bakanlığı verilerinden yaptığı derlemeye göre, 2014 yılı Ocak-Nisan döneminde vergi tahukkuku 180 milyar 659 milyon 195 bin lira olurken, vergi tahsilatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,3 artışla 110 milyar 952 milyon 603 bin lira düzeyinde gerçekleşti.
Bu dönemde tahakkuk eden vergi gelirlerinin yüzde 61,47’si tahsil edilebildi. Tahsil edilemeyen vergi tutarı ise 69 milyar 706 milyon 592 bin lira oldu.
Verginin yarısı İstanbul’dan toplandı
Yılın ilk 4 ayında yaklaşık 110,9 milyar lira düzeyinde gerçekleşen toplam vergi gelirlerinin yüzde 45,82’si İstanbul’dan toplandı.
Ocak-Nisan döneminde İstanbul’da tahakkuk eden vergi miktarı 76 milyar 139 milyon 337 bin lira olarak belirlenirken, bu miktarın 50 milyar 841 milyon 499 bin lirası tahsil edildi.
İstanbul’da tahukkuk eden verginin tahsilat oranı ise yüzde 66,77 düzeyinde gerçekleşti. Dört aylık dönemde İstanbul’da tahsil edilemeyen vergi tutarı da 25 milyar 297 milyon 838 bin lira oldu.
Söz konusu dönemde en çok verginin tahsil edildiği ikinci il başkent Ankara oldu. Vergi gelirlerinin yüzde 12,07’sinin toplandığı Ankara’da 22 milyar 279 milyon 726 bin liralık tahakkuka karşılık 13 milyar 394 milyon 83 bin lira vergi tahsil edildi. Başkentte vergi tahakkunun tahsilata oranı yüzde 60,12 oldu.
Yılın ilk 4 ayında Kocaeli’den ise toplam vergi gelirlerinin yüzde 10,90’ı toplandı. İlde tahakkuk eden vergi 15 milyar 478 milyon 784 bin lira, tahsil edilen vergi de 12 milyar 93 milyon 441 bin lira olarak gerçekleşti. Kocaeli yüzde 78,13’lük oranıyla da en yüksek tahsilatın gerçekleştiği il olarak dikkat çekti.
Vergi gelirlerinde dördüncü sırayı İzmir aldı. 17 milyar 203 milyon 148 bin liralık tahakkuka karşılık 11 milyar 759 milyon 299 bin liralık verginin toplandığı İzmir, toplam vergi gelirlerinin yüzde 10,60’ını karşıladı. İlde tahakkukun tahsilata oranı yüzde 68,36 oldu.
İstanbul, Ankara, Kocaeli ve İzmir’in vergi gelirleri tahsilatı toplamı 88 milyar 88 milyon 322 bin liraya ulaştı. Türkiye genelinde tahsil edilen her 100 liralık verginin 79,3 lirası İstanbul, Ankara, Kocaeli ve İzmir’den toplandı.
Bu arada aynı dönemde toplam vergi tahsilatının yüzde 2,26’sı Bursa’dan, yüzde 2,04’ü Mersin’den, yüzde 1,33’ü Antalya’dan, yüzde 1,12’si Tekirdağ’dan, yüzde 1,08’i de Hatay’dan elde edildi.
70 ilin bütçesi açık verdi
İl bazında merkezi yönetim bütçe gelir ve giderleri incelendiğinde ise 2014 yılı Nisan itibarıyla bütçesi fazla veren iller Ankara, Antalya, Bursa, Hatay, Mersin, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Tekirdağ, Zonguldak ve Kırıkkale oldu. Kalan 70 ilin gelirleri giderlerini karşılayamadı.
Bütçe açığı sıralamasında oransal olarak en fazla açığı Hakkari verdi. Yılın ilk 4 ayında Hakkari’nin bütçe gelirleri 2 milyon 987 bin lira, bütçe gideri ise 495 milyon 297 bin lira oldu.
Hakkari’yi 225 milyon 710 bin lira bütçe açığı ile Tunceli, 418 milyon 998 bin lira bütçe açığı ile Şırnak ve 903 milyon 837 bin lira açık ile Van takip etti.
Rakamsal olarak bütçeye en fazla gelir sağlayan İstanbul’da devletin yaptığı her 1 liralık harcamaya karşılık yaklaşık 8,3 lira gelir elde edildi.
Oransal olarak en fazla gelir sağlanan Kocaeli’de de devletin yaptığı her 1 liralık harcamaya karşılık 11,1 lira gelir sağlandı.
2014 Ocak-Nisan döneminde Türkiye’de il bazında elde edilen vergi gelirleri ile bu gelirlerin toplam tahsilat içindeki payı şöyle:
İl Vergi tahsilatı (bin TL) Toplam tahsilat içindeki payı (yüzde)
Merkez 282.532 0,25
Adana 786.862 0,71
Adıyaman 94.670 0,09
Afyonkarahisar 175.712 0,16
Ağrı 53.778 0,05
Amasya 84.080 0,08
Ankara 13.394.083 12,07
Antalya 1.480.504 1,33
Artvin 63.088 0,06
Aydın 351.047 0,32
Balıkesir 492.418 0,44
Bilecik 75.933 0,07
Bingöl 36.016 0,03
Bitlis 48.744 0,04
Bolu 110.789 0,10
Burdur 102.366 0,09
Bursa 2.511.748 2,26
Çanakkale 243.924 0,22
Çankırı 34.696 0,03
Çorum 142.550 0,13
Denizli 415.837 0,37
Diyarbakır 366.719 0,33
Edirne 233.432 0,21
Elazığ 172.226 0,16
Erzincan 60.000 0,05
Erzurum 190.312 0,17
Eskişehir 480.904 0,43
Gaziantep 474.074 0,43
Giresun 107.059 0,10
Gümüşhane 24.489 0,02
Hakkari -5.507 0,00
Hatay 1.196.548 1,08
Isparta 139.523 0,13
Mersin 2.263.400 2,04
İstanbul 50.841.499 45,82
İzmir 11.759.299 10,60
Kars 49.321 0,04
Kastamonu 163.755 0,15
Kayseri 609.525 0,55
Kırklareli 114.782 0,10
Kırşehir 61.287 0,06
Kocaeli 12.093.441 10,90
Konya 816.629 0,74
Kütahya 208.825 0,19
Malatya 206.953 0,19
Manisa 566.846 0,51
K.Maraş 257.043 0,23
Mardin 66.664 0,06
Muğla 454.727 0,41
Muş 44.311 0,04
Nevşehir 81.971 0,07
Niğde 70.352 0,06
Ordu 199.355 0,18
Rize 160.731 0,14
Sakarya 281.901 0,25
Samsun 626.436 0,56
Siirt 47.666 0,04
Sinop 48.508 0,04
Sivas 168.945 0,15
Tekirdağ 1.237.654 1,12
Tokat 114.314 0,10
Trabzon 399.166 0,36
Tunceli 17.359 0,02
Urfa 297.163 0,27
Uşak 104.684 0,09
Van 135.431 0,12
Yozgat 79.620 0,07
Zonguldak 496.219 0,45
Aksaray 200.593 0,18
Bayburt 12.982 0,01
Karaman 45.479 0,04
Kırıkkale 362.579 0,33
Batman 109.323 0,10
Şırnak 54.657 0,05
Bartın 52.486 0,05
Ardahan 16.347 0,01
Iğdır 23.769 0,02
Yalova 123.270 0,11
Karabük 112.988 0,10
Kilis 25.924 0,02
Osmaniye 124.790 0,11
Düzce 120.478 0,11
TOPLAM 110.952.603 100,00
