Diyarbakır’ın Silvan ilçesinde geçen ay yapılan kazı çalışmasında Anadolu Selçuklu Sultanı 1. Kılıçarslan ve kızı Saide Hatun’un mezarını bulan Dicle Üniversitesi öğretim üyeleri, Harzemşahlar Devleti’nin son hükümdarı Celaleddin Harzemşah‘ın kabrinin yerini belirlemek için de çalışma yürütecek.
DÜ Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Doç. Dr. Oktay Bozan AA muhabirine yaptığı açıklamada, Silvan’ın tarihten bu yana önemli bir yerleşim yeri olduğunu söyledi.
Sultan Kılıçarslan’ın mezar yerinin tespiti için DÜ Rektör Yardımcısı Prof. Ahmet Tanyıldız başkanlığında aralarında Prof. Dr. İrfan Yıldız, Doç. Dr. Aytaç Coşkun ve doktor öğretim üyesi Salih Erpolat’ın bulunduğu komisyon oluşturduklarını anımsatan Bozan, bu kapsamda Orta Çeşme Parkı’ında 9 gün süren kazı çalışmaları sonucu 1. Kılıçarslan ve kızı Saide Hatun’un kabirlerine ulaşıldığını anımsattı.
11 ve 12. yüzyıllarda başlayan Moğol istilalarına karşı İslam ve insanlık tarihinde en önemli kalelerden biri olan Silvan’ın o dönem Eyyubiler yönetiminde olduğunu söyleyen Bozan, kentin yaklaşık iki yıl boyunca Moğollara direndiğini aktardı.
Bu mücadelenin Moğolların durdurabileceğine dair cesaret verdiğini anlatan Bozan, “Moğolları ilk defa durduran azmin ve mücadelenin sembolü Celaleddin Harzemşah’ın mezarının da Silvan’da olduğu tarihi kayıtlarda yer alıyor. Harzemşah’ın bizzat tarihçisi olan Nesevi, ‘Sireti Sultan Celaleddin Mengüberti’ adlı eserinde Celaleddin Harzemşah’ın Silvan dağlarında öldürüldüğünü söylüyor. Öldürüldükten sonra Şahabettin Gazi adındaki Silvan emirinin cenazesini getirttiğini ve ilçeye defnettiğini görüyoruz. Kayıtlarda çok daha detay bilgi veriliyor.” diye konuştu.
Harzemşah’ın mezarının, ilçedeki Kara Behlül ve Şeyh Halil Mezarlığı’nda olabileceğine dikkati çeken Bozan, “Karabehlül mezarlığının daha sonra oluşturulduğunu dikkate aldığımızda Celaleddin Harzemşah’ın mezarının Silvan Şeyh Halil Mezarlığı’nda olduğu çok yüksek ihtimal.” değerlenmesinde bulundu.
Çalışmalarla Harzemşah ile ilgili bir ize, kitabeye, veriye ulaşılabileceğini belirten Bozan, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Haçlıları durduran Kılıçarslan ile Moğolları durduran Harzemşah’ın kaderinin kesiştiği Silvan İslam tarihi açısından önemli. Kaynaklarda Harzemşah’ın mezarının Silvan’da olduğuyla ilgili detaylı bilgiler yer alıyor. Bunun saha taramalarıyla desteklenmesi gerekir. Celaleddin Harzemşah bir mücadele adamı. Moğollara karşı direnişin sembolü olarak ifade edilen bir isim. Umut veren, direniş sembolü olarak bilinen bu şahsiyet için de çalışma yapılması kanaatindeyim.”
