ANKARA – ORHAN ONUR GEMİCİ
Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayımlanan kitap, “Sürücü dikkat dağınıklığı”, “Cep telefonu kullanımı”, “Cep telefonunun sürücü davranışları ve kaza üzerindeki etkisi”, “Sürüş esnasında cep telefonu kullanımına karşı müdahaleler” ve “Sonuç” bölümlerinden oluşuyor.
Her yıl karayolu trafik kazalarında 1,3 milyon insanın hayatını kaybettiği, 50 milyon insanın da yaralandığı belirtilen kitapta, bu kazaların özellikle 15-29 yaş aralığındaki kişilerin ölüm sebepleri arasında önde geldiğinin altı çizildi.
Küresel boyutta ise ölüm nedenleri arasında trafik kazalarından kaynaklı yaralanmaların 9. sırada geldiği, bunun 2030’da 5. sıraya yükselmesinin beklendiği vurgulandı.
Trafikte dikkat dağınıklığı alanında yürütülen birçok çalışmanın odak noktasının, sürücüler arasında cep telefonu ve diğer teknolojik ürünlerin kullanımının yaygınlaşmasından kaynaklanan sürücü dikkat dağınıklığı olduğu ifade edildi.
Dikkat dağınıklığının, “dikkatin güvenli sürüş için önem arz eden eylemlerden sürüşü tehlikeye atan eylemlere sapması” olarak tanımlandığı kitapta, sürücülerin dikkat dağınıklığı türleri, “görsel-yoldan gözü ayırmak”, “bilişsel-telefonda konuştuğu konu üzerinde derinlemesine düşünme”, “fiziksel-bir elle direksiyonu tutmak diğer elle teknolojik aleti kullanmak”, “işitsel-telefona cevap vermek ve dış sesleri duymayacak kadar cihazın sesini açmak” olarak sıralandı.
Araç içi ve harici dikkat dağınıklıkları
Araç içi dikkat dağınıklıkları arasında yemek yemek, sigara içmek, radyo frekansı ayarlamak, cep telefonuyla ilgilenmek yer alırken, harici nedenler sürücünün binalara, reklam panolarına ve dışarıda gelişen durumlara bakması olarak yer aldı.
Kitapta, cep telefonu kullanmanın sürücülerde gözünü yoldan ayırma, aklını yola odaklamama ve ellerini direksiyondan çekmeye neden olduğu belirtildi.
Telefon kullanırken şerit sapması artıyor
Sürücülerin mesaj alırken ve okurken gözlerini yoldan ayırdıkları sürenin yüzde 400 arttığı, yüzde 28 daha fazla şerit sapması ve yüzde 140 daha fazla tehlikeli şerit değişikliği yaptığına işaret edilen kitapta, sürücülerin bunu telafi etmek için hızlarını düşürdükleri kaydedildi.
