ERZİNCAN – KEMAL ÖZDEMİR
Erzincan’ın Kemah ilçesinde, Evliya Çelebi’nin Seyahatname’sinden yola çıkan kazı ekibi, Anadolu’nun tarihteki en uzun su tünellerini ve bin yıllık Türk mahallesini gün yüzüne çıkarmayı başardı.
Türkler’in Orta Asya’dan göç ettiği Anadolu’da kurulan Mengücekliler Beyliği’nin başkenti konumundaki Erzincan’ın Kemah ilçesinde yer alan Kemah Kalesi’nde, Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü görevlilerince 6 yıldır kazı çalışması yapılıyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığının katkılarıyla, arkeolog ve sanat tarihçilerince yürütülen kazı çalışmalarında, önemli tarihi eserler ve kalıntılar ortaya çıkarıldı.
Kemah kalesi ile Tanasur deresi arasında bulunan Anadolu’nun en uzun tarihi su tünelleri (350 metre) ve bin yıllık Türk mahallesi de bu eserler arasında yer alıyor.
Üniversitenin Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Yurttaş, AA muhabirine yaptığı açıklamada, kazı çalışmalarında 17. yüzyılın önde gelen gezginlerinden olan ve 50 yıldan fazla Osmanlı topraklarını gezen Evliya Çelebi’nin gördüklerini yazdığı “Seyahatname” adlı eserin kendilerine rehber olduğunu söyledi.
Anadolu’nun tarihteki en uzun su tüneli bulundu
Yurttaş, kazı çalışmalarında, Yukarı Fırat Bölgesinde, deniz seviyesinden 1053 metre yükseklikteki bulunan Kemah Kalesi’nden 50- 60 metre kod olarak daha düşük seviyeden geçen Tanasur deresine inen 350 metre uzunluğunda su tünellerinin de bulunduğunu belirterek, geçmişte düşman saldırısı sırasında kalede bulunanların su ihtiyaçlarını bu tünelleri kullanılarak dereden karşıladıklarını ifade etti.
Su tünellerinin yer yer tonozlarla inşa edilerek yapıldığını belirten Yurttaş, tünellerin Anadolu’nun en uzun tünellerinden olduğunu söyledi.
Kazı ekibinden Yrd. Doç. Dr. Muhammet Lütfü Kındığılı da 12. ve 13. yüzyıldan Bizans dönemine ait seramik parçalarıyla üretimin göstergesi olan bir fırının yapısını ortaya çıkardıklarını, kalede bu yıl yapılan çalışmalarda en önemli bulgunun hamam yapısındaki soğukluk bölümünde yer alan buluntular olduğunu söyledi.
