Ticaret Bakan Yardımcısı Gonca Yılmaz Batur, Türkiye ile Angola arasında ticari potansiyeli henüz yeterince değerlendirilmemiş ürünlerin bulunduğunu belirterek, “Özellikle gıda, tarım, tekstil, enerji ve maden sektörlerinde iş birliği yapılabilir.” ifadesini kullandı.
Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu’ndan (DEİK) yapılan açıklamaya göre, DEİK ev sahipliğinde online olarak Türkiye-Angola Interconnected Business Toplantısı gerçekleştirildi.
Gıda ve tekstil endüstrisi sektörlerinden 150 Türk ve Angolalı iş insanını bir araya getiren etkinlikte konuşan Ticaret Bakan Yardımcısı Gonca Yılmaz Batur, Kovid-19 salgınının dünya ekonomisini ve ticaretini olumsuz etkilediğini, bu etkilerin ancak uluslararası iş birliğiyle atlatılabileceğini bildirdi.
Son dönemde Türkiye ile Angola arasındaki iş birliği arayışı kapsamında karşılıklı üst düzey temasların arttığını anlatan Batur, iş birliği için iş insanlarının önemli bir potansiyel taşıdığını aktardı.
Batur, iki ülke arasında ticari potansiyeli henüz yeterince değerlendirilmemiş ürünlerin bulunduğunu kaydederek, şu açıklamalarda bulundu:
“Özellikle gıda, tarım, tekstil, enerji ve maden sektörlerinde iş birliği yapılabilir. İki ülke arasında yasal altyapının tamamlanması önemli. İkili yatırım ve ticaret ilişkilerinin sağlıklı bir şekilde gelişmesi için ‘Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması’, ‘Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması’, ‘Tercihli Ticaret Anlaşması’ ve ‘Gümrük İş Birliği Anlaşması’nın en kısa sürede hayata geçirilmesini istiyoruz.”
“Türk yatırımcılarının bilgi ve tecrübelerinden yararlanmak istiyoruz”
Angola Ticaret ve Sanayi Bakan Yardımcısı Amadeu Nunes Leitao, Türkiye’nin Angola tarafından stratejik bir ortak ve dost ülke olarak görüldüğünü bildirdi.
Angola’nın petrol ve gaz endüstrisine dayalı ekonomik yapısını çeşitlendirmeye çalıştığını kaydeden Leitao, Türk yatırımcıları, bilgi ve tecrübelerinden yararlanmak ve genç nüfusa istihdam sağlamak üzere ülkelerine davet ettiklerini anlattı.
Bölgelere göre değişen teşvik sistemi de dahil olmak üzere her türlü imkanı iş insanlarına sağlamaya gayret ettiklerini aktaran Leitao, kanunlarla yatırımcıları korumak ve o güveni sağlamak için çalıştıklarını belirtti.
Leitao, Türkiye’nin 2018’de Angola’nın en büyük ticaret fuarı olan FILDA’ya birçok firmayla katılım sağladığını anımsatan Leitao, şu bilgileri verdi:
“Angola’nın Türkiye’ye ihracatında sıvılaştırılmış doğal gaz, Türkiye’den ithalatında ise gıda, makine-ekipman ve yedek parçalar öne çıkıyor. İki ülke kazan-kazan prensibi üzerine bir ticari-ekonomik ilişki geliştirmekte. Rakamları artırmalı, ilişkilerin hızlandırılmalıyız. Angola buna hazır. DEİK ile bu gibi etkinliklere çok önem veriyoruz ve oldukça faydalı buluyoruz.”
Leitao, “Ayakkabı, plastik, kağıt, yedek parça, makine gibi alanlarda ülkemize katma değer ve istihdam katkısı sağlamak üzere Türk yatırımcıları bekliyoruz. Öncelikle tarım-gıda ve sonrasında sanayi sektöründe yatırım bekliyoruz.” açıklamasında bulundu.
“Türk iş dünyamıza ülkede iş birliği yapma çağrısında bulunuyorum”
DEİK Başkanı Nail Olpak, iki ülke arasındaki ticaret hacminin artırılması gerektiğini belirterek, pazar çeşitliliğinin hem ihracat hem de ithalat noktasında kritik olduğunu vurguladı.
Yatırım ve müteahhitliğin de ihmal edilmemesi gerektiğini kaydeden Olpak, “Türkiye’nin bu konudaki tecrübelerini Angolalı dostlarımızla paylaşmanın hem de fiili bir şekilde uygulayarak paylaşmanın önemli olduğu kanaati içerisindeyim.” ifadesini kullandı.
Olpak, pandemi süresinde Angola’nın ihtiyaç duyduğu medikal ekipmanları Çin’den tedarik ettiğini ifade ederek, bu noktada Türk sağlık sektörünün gücünden faydalanılabileceğini bildirdi.
Angola hükümetinin 2022’ye kadar telekomünikasyon, petrol endüstrisi, inşaat, enerji, taşımacılık ve tekstil sektörlerinde faaliyet gösteren 195 firmayı özelleştirmeyi planladığını anımsatan Olpak, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Bu alanda, Türk iş dünyamıza ülkede iş birliği yapma çağrısında bulunuyorum. Angola’nın tekstil (özellikle giyim ve ayakkabı) ve gıda (tavuk eti) ürünlerinde diğer ülkelerden önemli miktarda tedariki mevcut. Bu noktada Türk özel sektörünün gücünden yararlanılabilir. Normalde Karma Ekonomik Komisyon (KEK) toplantısının nisanda Ankara’da gerçekleştirilmesi planlanıyordu; ancak pandemi nedeniyle ertelendi. Bu toplantıyı online ortamda gerçekleştirerek üzerinde çalıştığımız 26 anlaşmayı sonuca ulaştırabiliriz.”
“Türk yatırımcıları Angola’ya bekliyoruz”
Türkiye’nin Luanda Büyükelçisi Alp Ay, her iki ülkede de ilişkileri geliştirme yönünde tam bir siyasi irade bulunduğunu belirterek, liderlerin kendilerine sağladığı bu kararlı destekle aradaki köprüleri güçlendirmeleri gerektiğini vurguladı.
İki ülke arasındaki köprüleri kurmanın en önemli yollarından birinin ekonomik ve ticari ilişkiler olduğunu anlatan Ay, iş insanlarının üçüncü taraflar olmadan, kendi aralarındaki ticari ve ekonomik ilişkilerini genişletmelerini amaçladıklarını bildirdi.
Angola’nın Ankara Büyükelçisi Jose Gonçalves Martins Patrico, Türk yatırımcıları yatırım ve ticaret yapmak için ülkelerine beklediklerini kaydederek, Angola’da yatırımı kolaylaştırmak için hayata geçirdikleri reformlardan bahsetti.
Patrico, “Angola, kalkınma gündeminde petrole aşırı bağımlılığını azaltmak için ekonomiyi çeşitlendirme iddiasına sahip. Bu çeşitlendirme, diğer sektörlerin yanı sıra balıkçılık, enerji ve su, ulaşım ve lojistik, inşaat sektörünün yanı sıra tam olarak tarımsal hayvancılık ve madencilik ve imalat sanayilerinin geliştirilmesini içerir.” ifadelerini kullandı.
“Pandemiye rağmen ticaret devam ediyor”
DEİK Türkiye-Angola İş Konseyi Başkanı Abdullah Eriş, Türkiye’nin inşaattan gıdaya son mamul ve yarı mamul ürünler noktasında Angola’da geniş pazara sahip konumda olduğunu belirterek, pandemiye rağmen ticari faaliyetlerin devam ettiğini anlattı.
Açılış konuşmalarının ardından, gıda endüstrisi ve tekstil sektörlerinde Türkiye-Angola İşbirliği Panelleri düzenlendi.
Paneller, Luanda Ticaret Müşaviri Yasin Şeker moderatörlüğünde, Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu Yönetim Kurulu Başkanı E. Günhan Ulusoy, İstanbul Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Müjdat Sezer, Angola Fırıncılık ve Pastacılık Endüstrileri Birliği Başkanı (AIPPA) Başkanı Gilberto Simao, Angola Değirmencilik Endüstrileri (AIMA) Direktörü Edgar Rasgado, İstanbul Deri ve Deri Mamulleri İhracatçılar Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Şenocak, Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Hadi Karasu, Angola Tekstil ve Konfeksiyon Endüstrileri Birliği (AITECA) Başkanı Luis Contreiras ve Angola Sanayiciler Birliği (AIA) Direktörü Carlos Miranda katılımında gerçekleşti.
