Bosna savaşı sırasında, “Bosna Sırp Cumhuriyeti (RS) Meclis Başkanlığı” yapan ve Sırp olmayan sivillere yönelik işlediği birçok suç nedeniyle Lahey’deki Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesince, 20 yıl hapse mahkum edilen Momçilo Krayişnik, “cezasının üçte ikisini tamamladığı” ve “cezaevindeki iyi hali” göz önünde bulundurularak tahliye edildikten sonra geldiği Bosna Hersek’in Pale kentinde “kahraman” gibi karşılandı.
Aralarında “insanlık suçu ve cinayetin” de bulunduğu birçok suçlama nedeniyle 2000 yılında tutuklanan ve Lahey’deki mahkemece hakkında önce 27 yıl hapis cezası verilen, ardından yapılan temyiz başvurusuyla cezası 20 yıla düşürülen Krayişnik, tutuklu bulunduğu İngiltere’deki Belmarsh Cezaevi’nden, “cezasının üçte ikilik kısmını tamamlaması” ve “cezaevindeki iyi hali” nedeniyle, NATO’nun Bosna’ya müdahalesinin 18. yıldönümünde tahliye edildi.
Krayişnik, tarifeli uçak ile önce Londra’dan Sırbistan’ın başkenti Belgrad’a, ardından ise Bosna SırpCumhuriyeti (RS) Başbakanlığına ait uçakla Banya Luka’ya, oradan da helikopterle Bosna savaşısırasında Radovan Karaciç ve Ratko Mladiç tarafından merkez olarak kullanılan, başkent Saraybosna yakınlarındaki memleketi Pale’ye ulaştı.
Bosnalı Sırplardan çoşkulu karşılama
Bosnalı Sırplar, memleketi, Saraybosna yakınlarındaki Pale şehrine gelen Krayişnik’i çoşkulu bir şekilde karşılarken, Krayişnik’in Pale’ye gelişinde, şehrin dört bir yanına üzerinde “Hoşgeldin Krayişnik” yazılı billboardların yerleştirilmesi dikkati çekti.
Kendisini karşılamaya gelen binlerce Bosnalı Sırp’a seslenen Krayişnik, sözlerine “Yaşasın Bosna SırpCumhuriyeti, yaşasın Sırbistan” diyerek başladı.
Üzerindeki “savaş suçlusu” etiketini kaldırmak için yıl sonunda kadar gerekli makamlara yasal başvuruda bulunacağını söyleyen Krayişnik, elinde yeni delillerin olduğunu ve artık adalet zamanının geldiğini savundu. Barış isteyen herkese el uzatacaklarını söyleyen Krayişnik, sözlerine şöyle devam etti:
“Özür dilemek yerine bize yapılan zulmü affetmeli ve aynı zamanda yaptığımız zulmü affetmeleri için diğerlerinden ricada bulunmalıyız. İçimizde nefret hissi barındırmamalıyız. Yalnızca bu şekilde BosnaSırp Cumhuriyeti var olmaya devam edecektir.”
Milliyetçi slogan ve dövizler
Bosna Hersek’in iki entitesinden biri olan Bosna Sırp Cumhuriyeti’nin (RS) farklı şehirlerinden Momçilo Kraynik’i karşılamak için Pale’ye akın eden binlerce Sırp, Krayişnik’i, Bosna savaşı sırasında Sırpaskerlerinin Boşnakları katlederken söyledikleri Drina Marşı ile karşıladı.
Kalabalık, üzerinde “Sırp halkın oğlu Krayişnik”, “Lahey terörüne son” yazılı dövizler taşırken, Krayişnik’in konuşması milliyetçi sloganlarla sık sık kesildi.
Momçilo Krayişnik
Bosna Hersek’in başkenti Saraybosna’da 3 Nisan 2000 tarihinde tutuklanan Momçilo Krayişnik, ülkedekiSırp olmayan sivillere yönelik insanlık suçu işlemek, insanları sürgüne göndermek, cinayet suçlarından ceza almıştı.
Lahey’deki mahkeme, Krayişnik hakkında, 27 Eylül 2006 tarihinde önce 27 yıl hapis cezası vermiş, ancak bu ceza yapılan temyiz başvurusu sonucunda 17 Mart 2009’da 20 yıla düşürülmüştü. Krayişnik, 7 Eylül 2009 tarihinde ise Lahey’den Londra’daki Belmarsh Cezaevi’ne sevk edilmişti.
Daha önce 2010, 2011 ve 2012 yıllarında erken tahliye başvurusu yapan Krayişnik’in, 24 Ocak 2013 tarihinde yaptığı başvuru mahkemece uygun görülmüş ve “cezaevindeki iyi hali” ve “cezasının üçte ikisini tamamlaması” göz önünde bulundurularak Krayişnik hakkında geçen Temmuz ayında tahliye kararı verilmişti.
